<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<?xml-model href="https://grothendieck.commutator.io/tei/grothendieck.rng" type="application/xml" schematypens="http://relaxng.org/ns/structure/1.0"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:lang="fr">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>Fonds Grothendieck, cote n° 72, pages 81–100 — transcription</title>
        <author>Alexandre Grothendieck</author>
        <respStmt>
          <resp>transcription automatique — première passe, non vérifiée contre les pages par une personne (<date when="2026-09-27">2026-09-27</date>)</resp>
          <name xml:id="pass" type="model">Opus 5.5 (claude-opus-5-5)</name>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>procédure, outillage, export TEI</resp>
          <orgName xml:id="ed">grothendieck.commutator.io (Commutator, Paris)</orgName>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <editionStmt>
        <edition>Édition de démonstration</edition>
      </editionStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>Commutator</publisher>
        <pubPlace>Paris</pubPlace>
        <date when="2026-09-27">2026-09-27</date>
        <availability status="restricted">
          <p>Le fonds Alexandre Grothendieck est sous droits. Cette transcription
          est une édition de démonstration, non autorisée, produite par une
          machine et non vérifiée ; aucune image du fonds n'est reproduite. La
          source LaTeX dont ce fichier dérive est publiée sous https://github.com/Commutator-IO/grothendieck-project.</p>
        </availability>
        <ref target="https://grothendieck.commutator.io/">https://grothendieck.commutator.io</ref>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <country>France</country>
            <settlement>Montpellier</settlement>
            <repository>Université de Montpellier</repository>
            <collection>Fonds Alexandre Grothendieck (archives mathématiques, 1949–1991)</collection>
            <idno type="cote">72</idno>
          </msIdentifier>
          <head>Polyèdres réguliers et hyperpolyèdres réguliers (Calculs en dimension quelconque) : notes manuscrites (s.d.).</head>
          <msContents>
            <summary>Pages 81 à 100 de la cote, dans la
            numérotation des archivistes (crayon, en bas à gauche de chaque
            page) ; lot 5 de vingt pages.
            Les pages absentes de la transcription ne portent pas de
            mathématiques et sont omises ; le saut dans la numérotation en est
            le seul enregistrement.</summary>
          </msContents>
          <history><origin><origDate>[à partir de 1978]</origDate><note>Datation de l'inventaire de l'Université de Montpellier, reproduite telle quelle ; les crochets sont ceux des archivistes.</note></origin></history>
          <additional>
            <surrogates>
              <bibl>
                <ref target="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf">https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf</ref>
                <note>Fac-similé numérique de l'Université de Montpellier. Sa
                première page est une feuille de garde générée par
                l'université : la page <hi rend="italic">n</hi> des archivistes
                est la page <hi rend="italic">n</hi>+1 du PDF, et l'attribut
                <hi rend="monospace">facs</hi> de chaque
                <hi rend="monospace">pb</hi> tient compte de ce décalage.</note>
              </bibl>
            </surrogates>
          </additional>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    <encodingDesc>
      <projectDesc>
        <p>Transcription mathématique du fonds, une passe de vingt pages par
        conversation avec un grand modèle multimodal, sous la procédure
        <hi rend="monospace">transcribe-grothendieck</hi> du dépôt. Le fichier
        LaTeX est la source de référence ; ce TEI en est dérivé mécaniquement
        par <hi rend="monospace">scripts/tei.mjs</hi> et n'a pas été relu.</p>
      </projectDesc>
      <editorialDecl>
        <p>L'édition n'est pas diplomatique : elle encode les mathématiques et
        l'apparat, rien du support. Correspondance avec l'apparat de la source :
        <hi rend="monospace">\ill</hi> devient <hi rend="monospace">gap[@reason='illegible']</hi>
        (jamais deviné) ; <hi rend="monospace">\uncertain</hi> devient
        <hi rend="monospace">unclear</hi> ; <hi rend="monospace">\supplied</hi> devient
        <hi rend="monospace">supplied</hi> (restitué par le transcripteur) ;
        <hi rend="monospace">\add</hi> devient <hi rend="monospace">add</hi>
        (ajout de l'auteur, en interligne ou sur un mot biffé) ;
        <hi rend="monospace">\struck</hi> devient
        <hi rend="monospace">del</hi> (biffé par l'auteur) ;
        <hi rend="monospace">\note</hi> devient <hi rend="monospace">note[@type='editorial']</hi>
        (du transcripteur) ; <hi rend="monospace">\drawing</hi> devient
        <hi rend="monospace">note[@type='drawing']</hi> (dessin de l'auteur, décrit par le
        transcripteur) ; <hi rend="monospace">\marginal</hi> devient
        <hi rend="monospace">note[@type='authorial'][@place='margin']</hi> (de l'auteur) ;
        <hi rend="monospace">\page</hi> devient <hi rend="monospace">pb</hi>.</p>
        <p>Restitution et ajout de l'auteur n'ont longtemps fait qu'une macro. Ils
        ont été séparés le 26 septembre 2026 par une règle vérifiable dans le
        fichier, non par une relecture : un ajout accolé au mot qu'il complète
        est une restitution (<hi rend="monospace">supplied</hi>), un ajout
        isolé est de l'auteur (<hi rend="monospace">add</hi>). Certains
        <hi rend="monospace">add</hi> sont donc encore des restitutions du
        transcripteur, que seuls les fac-similés départageront.</p>
        <p>Les mathématiques sont transportées en TeX dans
        <hi rend="monospace">formula[@notation='TeX']</hi>, les diagrammes
        commutatifs en <hi rend="monospace">formula[@notation='tikz-cd']</hi>,
        sans conversion. Une marque d'apparat située à l'intérieur d'une
        formule (un exposant illisible, un symbole biffé) reste dans le TeX de
        la formule, sous les mêmes macros.</p>
        <p>Orthographe, ponctuation et lapsus de l'auteur sont conservés ; une
        faute évidente est signalée par une note, jamais corrigée.</p>
      </editorialDecl>
      <appInfo>
        <application ident="grothendieck-tei" version="2">
          <label>scripts/tei.mjs</label>
          <ref target="https://github.com/Commutator-IO/grothendieck-project">https://github.com/Commutator-IO/grothendieck-project</ref>
        </application>
      </appInfo>
      <schemaRef type="ODD" url="https://grothendieck.commutator.io/tei/grothendieck.odd"/>
    </encodingDesc>
    <profileDesc>
      <langUsage>
        <language ident="fr">français, avec la notation mathématique de l'auteur</language>
      </langUsage>
    </profileDesc>
    <revisionDesc>
      <change when="2026-09-27" who="#ed">Export TEI depuis la source LaTeX.</change>
      <change when="2026-09-27" who="#pass">Première passe de transcription.</change>
    </revisionDesc>
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <div type="batch" n="5">
<pb n="81" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=82"/><p><note type="editorial" resp="#pass">la page commence en cours de raisonnement.</note>
donc
<formula notation="TeX" rend="display">\underbrace{\mathrm{Lin}(h_{i+1}, \dots, h_n)}_{Z_i \ \mathrm{dim}\ n-i-1} \subset Z \subset \underbrace{H_0 \cap \dots \cap H_i}_{Z'_i \ \mathrm{dim}\ n-i} .</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">« <formula notation="TeX">\mathrm{Lin}</formula> » est lu d'après la page 85, où le mot est écrit en clair ; ici il est abrégé. L'indice de dimension sous <formula notation="TeX">Z_i</formula> se lit <formula notation="TeX">n-i-1</formula>, le dernier signe peu net.</note></p>
<p><del>Cela implique donc <formula notation="TeX">Z</formula></del>
et <unclear>par</unclear> cette condition implique bien que <formula notation="TeX">Z</formula> est stable par les <formula notation="TeX">T_j</formula>. Elle implique aussi <del><formula notation="TeX">Z</formula></del>.
<formula notation="TeX" rend="display">Z_i \subset Z'_i ,</formula>
ce qui équivaut aussi à
<formula notation="TeX" rend="display">h_{i+1} \notin H_i</formula>
i.e.
<formula notation="TeX" rend="display">\beta_i = 0 .</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">le signe est bien <formula notation="TeX">\notin</formula> sur la page ; l'inclusion <formula notation="TeX">Z_i \subset Z'_i</formula> semblerait demander <formula notation="TeX">h_{i+1} \in H_i</formula>.</note></p>
<p><note type="authorial" place="margin">à droite, séparé du texte par un trait vertical : Réciproquement, pour <formula notation="TeX">i</formula> fixé, conditions équiv. : a) <formula notation="TeX">Z_i \subset Z'_i</formula> ; b) <formula notation="TeX">Z_i</formula> inv. par <formula notation="TeX">G</formula> ; c) <del><formula notation="TeX">Z</formula></del> <formula notation="TeX">Z'_i</formula> inv. par <formula notation="TeX">G</formula> ; d) <formula notation="TeX">\beta_i = 0</formula>.</note></p>
<p>Et pour une raison de dim., on doit avoir
<formula notation="TeX" rend="display">Z = Z_i \quad \text{ou} \quad Z = Z'_i ,</formula>
l'inverse étant clair.</p>
<p><hi rend="italic">Remarque</hi>. Conditions équivalentes, lorsque <formula notation="TeX">\dim C \geq 2</formula> i.e. <formula notation="TeX">n \geq 2</formula> : a) Il n'y a pas d'hyperplan de <formula notation="TeX">C</formula> invariant par <formula notation="TeX">G</formula> ; b) On a <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">\beta_0 \neq 0</formula>, et <del><gap reason="illegible"/></del> <add>on n'a pas</add> <formula notation="TeX">\bigl(\beta_1 = 0</formula> et <formula notation="TeX">\underbrace{H_0 \cap H_1}_{\mathrm{dim}\ n-1} \subset C\bigr)</formula> <add>(i.e. <formula notation="TeX">H_0 \cap H_1</formula> inv. <del><gap reason="illegible"/></del> par <formula notation="TeX">G</formula>)</add>.
<note type="editorial" resp="#pass">sur « <formula notation="TeX">\beta_1 = 0</formula> » un <formula notation="TeX">\neq</formula> a d'abord été écrit, puis sa barre biffée. Sous la parenthèse une accolade renvoie à :</note>
<formula notation="TeX">\Updownarrow</formula> si <formula notation="TeX">\beta_0</formula> ou <formula notation="TeX">\mu_0 \neq 0</formula> :
<formula notation="TeX" rend="display">\beta_1 = 0 \quad \text{et} \quad \mu_1 \mu_0 - \beta_0 = 0</formula></p>
<pb n="82" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=83"/><p><gap reason="illegible"/> forment un drapeau.</p>
<p>c) Pour que <formula notation="TeX">G</formula> opère sur <formula notation="TeX">C</formula> <gap reason="illegible"/> irréductiblement, il faut et suffit que tous les <formula notation="TeX">\beta_i</formula> (<formula notation="TeX">0 \leq i \leq n-1</formula>) soient <formula notation="TeX">\neq 0</formula>, i.e. que la forme <del>quadratique can.</del> <add>bil. can.</add> <formula notation="TeX">f_V</formula> sur <formula notation="TeX">V</formula> soit <del>non dég.</del> non dégénérée (i.e. que <formula notation="TeX">f_V</formula> soit lisse, et que <del>p<gap reason="illegible"/></del> <add>si</add> <formula notation="TeX">n</formula> impair, <del><formula notation="TeX">2</formula> soit inv. sur <formula notation="TeX">S</formula></del> <add><formula notation="TeX">k</formula> soit de car. <formula notation="TeX">\neq 2</formula></add>).</p>
<p><del>c) Pour que</del></p>
<p><hi rend="italic">Dém.</hi> Dire que <formula notation="TeX">Z</formula> est inv. par <formula notation="TeX">T_i</formula> signifie que l'on a
<formula notation="TeX" rend="display">Z \ni h_i \quad \text{ou} \quad Z \subset H_i .</formula>
<del>Si <formula notation="TeX">Z</formula> est</del> <add><gap reason="illegible"/></add> invariant par tous les <formula notation="TeX">T_i</formula>, <del>ou bien <formula notation="TeX">Z \subset H_i</formula> pour tt <formula notation="TeX">i</formula>, donc <formula notation="TeX">Z \subset \bigcap H_i = \{c\}</formula>, donc <formula notation="TeX">Z = \emptyset</formula> ou <formula notation="TeX">Z = \{c\}</formula>, ou bien <formula notation="TeX">\exists\, i</formula></del> Notons que si <formula notation="TeX">0 &lt; i \leq n</formula><note type="editorial" resp="#pass">bornes peu nettes.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">Z \subset H_i \Longrightarrow Z \subset H_{i-1} ,</formula>
car sinon on aurait <formula notation="TeX">h_{i-1} \in Z</formula>, donc <formula notation="TeX">h_{i-1} \notin H_i</formula>, absurde. De même, si <formula notation="TeX">h_j \in Z</formula>, <del><formula notation="TeX">h_j</formula></del> <formula notation="TeX">0 \leq j &lt; n</formula>, donc <formula notation="TeX">h_{j+1} \in Z</formula>, car sinon on aurait <formula notation="TeX">Z \subset H_{j+1}</formula>, donc <formula notation="TeX">h_j \notin H_{j+1}</formula>, absurde.
<note type="editorial" resp="#pass">dans « <formula notation="TeX">h_{i-1} \notin H_i</formula> » et « <formula notation="TeX">h_j \notin H_{j+1}</formula> », la barre est tracée sur un <formula notation="TeX">\in</formula> déjà écrit.</note>
Il en résulte que l'on a deux possibilités <del><gap reason="illegible"/></del> :</p>
<p>a) <formula notation="TeX">Z \subset H_i</formula> <formula notation="TeX">\forall\, 0 \leq i \leq n</formula>, donc <formula notation="TeX">Z \subset \bigcap_{0 \leq i \leq n} H_i = \{c\}</formula>, donc <formula notation="TeX">Z = \emptyset</formula> ou <formula notation="TeX">Z = \{c\}</formula> — qui est bien invariant ;</p>
<p>a') <formula notation="TeX">Z \not\subset H_i</formula> <formula notation="TeX">\forall\, 0 \leq i \leq n</formula>, i.e. <formula notation="TeX">Z \ni h_i</formula> <formula notation="TeX">0 \leq i \leq n</formula>, donc <formula notation="TeX">Z \supset V(h_0 \dots h_n) = C</formula>, donc <formula notation="TeX">Z = C</formula> <del><gap reason="illegible"/></del> <add><formula notation="TeX">Z =</formula></add> <formula notation="TeX">X</formula><note type="editorial" resp="#pass">la fin de la ligne est surchargée : après « <formula notation="TeX">Z = C</formula> » un trait barré, puis « <formula notation="TeX">X</formula> », avec « <formula notation="TeX">Z =</formula> » au-dessus.</note> qui est bien invariant ;</p>
<p>b) On n'est pas dans a) ou a'), donc <formula notation="TeX">\exists\, i</formula>, <formula notation="TeX">0 \leq i &lt; n</formula>, tel que <formula notation="TeX">Z \subset H_j</formula> <add>si <formula notation="TeX">0 \leq j \leq i</formula></add>, et <formula notation="TeX">Z \not\subset H_j</formula> si <formula notation="TeX">j \geq i+1</formula></p>
<div type="section">
<head>Groupes engendrés par des pseudo-réflexions projectives et relations avec les réalisations géom. des <del><gap reason="illegible"/></del> hyperpolyèdres.</head>
<p><note type="editorial" resp="#pass">ces mots, de sa main, sont écrits en haut à droite d'un feuillet teinté (page 83), par ailleurs blanc, qui précède les pages suivantes ; un mot biffé devant « hyperpolyèdres ».</note></p>
<pb n="84" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=85"/><p><del>Soit <formula notation="TeX">C</formula> <formula notation="TeX">n</formula>-maquette <add>régulière</add>, correspon</del></p>
<p>Soit <formula notation="TeX">C</formula> une <formula notation="TeX">n</formula>-carte régulière combinatoire, <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">R</formula> l'ens. de ses repères, qui est un torseur à gauche sous <formula notation="TeX">G = \mathrm{Aut}\, C</formula>, le commutant de <formula notation="TeX">G</formula> étant formé des opérations des gr. cartographiques, engendré par <formula notation="TeX">\sigma_0, \dots, \sigma_n</formula>. Si <formula notation="TeX">\underline{r} \in R</formula>, il lui correspond des générateurs <formula notation="TeX">\tau_i^{(r)}</formula> de <formula notation="TeX">G</formula>, définis par
<formula notation="TeX" rend="display">(1) \qquad \tau_i^{(r)} \underline{r} = \sigma_i \underline{r} .</formula>
Une réalisation géométrique projective de <formula notation="TeX">C</formula>, dans <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">(n+1)</formula>-fibré projectif <formula notation="TeX">X</formula> sur <formula notation="TeX">S</formula>, revient à la donnée de</p>
<p>a) Opération <formula notation="TeX">\varphi_X</formula> de <formula notation="TeX">G</formula> sur <formula notation="TeX">X</formula><note type="editorial" resp="#pass">l'indice de <formula notation="TeX">\varphi</formula> est peu net (<formula notation="TeX">X</formula> ou <formula notation="TeX">r</formula>).</note>
<formula notation="TeX" rend="display">(2) \qquad \varphi_X : G \to \mathrm{Aut}_S X = \Gamma\, \underline{\mathrm{Aut}}_S(X) ,</formula></p>
<p>b) drapeau <add><gap reason="illegible"/></add> <formula notation="TeX">\underline{r} = (X_0, X_1, \dots, X_n)</formula> <del><formula notation="TeX">X</formula></del> dans <formula notation="TeX">X</formula>, satisfaisant
<formula notation="TeX" rend="display">(3) \qquad \tau_i X_j = X_j \quad \text{si } i \neq j</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">sous (3) une seconde ligne est biffée : « <formula notation="TeX">\tau_i X_i \neq X_i</formula> ».</note></p>
<p>(4) Les <formula notation="TeX">\tau_i</formula> sont des réflexions de <formula notation="TeX">P</formula><note type="editorial" resp="#pass">ou de <formula notation="TeX">X</formula> ; la lettre est peu nette.</note></p>
<p>[Ceci permet de <add>définir <formula notation="TeX">R \to \mathrm{Drapeaux}(X)</formula> et des</add> applications <formula notation="TeX">\mathrm{Dr}_H(C) \to \mathrm{Dr}_H(X)</formula>.]</p>
<p><hi rend="italic">Prop.</hi> Conditions équivalentes (si <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">S = \mathrm{Spec}(K)</formula> <add>le corps</add>)<note type="editorial" resp="#pass">lecture incertaine de la parenthèse.</note> :</p>
<p>b) <del>Aucune</del> Aucune des applications
<formula notation="TeX" rend="display">\Phi_i \to \mathrm{Gram}_i(X) \qquad 0 \leq i \leq n</formula>
n'est constante, <del><gap reason="illegible"/> fibre <gap reason="illegible"/> générale</del>
<note type="editorial" resp="#pass">« <formula notation="TeX">\mathrm{Gram}_i</formula> » est lu tel quel ; on attend une grassmannienne. Dans la marge gauche, une étiquette biffée et une flèche qui descend vers le groupe d'énoncés suivant.</note></p>
<p><del>c) <formula notation="TeX">\forall\, 0 \leq i \leq n</formula>, on a <formula notation="TeX">\tau_i X_i \neq X_i</formula>.</del></p>
<p><note type="editorial" resp="#pass">les quatre énoncés suivants sont réunis par une accolade ; plusieurs lettres ont été récrites sur d'autres.</note></p>
<p>d) Si <formula notation="TeX">\underline{f_{i-1}} &lt; \underline{f_i} \neq \underline{f'_i} &lt; \underline{f_{i+1}}</formula> dans <formula notation="TeX">\Phi_*(C)</formula>, alors <formula notation="TeX">f_i \neq f'_i</formula>
<note type="authorial" place="margin">indépendant du repérage <formula notation="TeX">r</formula> (une flèche vers d))</note></p>
<p>a) L'image <add><formula notation="TeX">\Phi_0</formula></add> de <formula notation="TeX">\underline{\Phi}_0</formula> engendre lin. <formula notation="TeX">X</formula> (i.e.) <gap reason="illegible"/></p>
<p><add><gap reason="illegible"/> de <formula notation="TeX">X_0</formula> engendre lin. <formula notation="TeX">X</formula></add></p>
<p>a') L'intersection des hyperplans de <formula notation="TeX">\Phi_n</formula> est vide</p>
<p>c) <formula notation="TeX">\forall\, 0 \leq i \leq n</formula>, <formula notation="TeX">\tau_i X_i \neq X_i</formula></p>
<pb n="85" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=86"/><p><note type="authorial" place="margin">en haut, encadré : <hi rend="italic">NB</hi> Dans f), les conditions <formula notation="TeX">\alpha</formula>) <formula notation="TeX">\beta</formula>) <formula notation="TeX">\gamma</formula>) ne font intervenir que <formula notation="TeX">(\tau_i)</formula>, non le choix de <formula notation="TeX">s_0</formula>, qui est précisé dans <formula notation="TeX">\delta</formula>) <formula notation="TeX">\eta</formula>) <formula notation="TeX">\rho</formula>)</note></p>
<p>e) Posant <formula notation="TeX">s_0 =</formula> unique pt de <formula notation="TeX">X_0</formula>,
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{aligned}
s_1 &amp;= \tau_0 s_0 \\
s_2 &amp;= \tau_1 s_1 \\
&amp;\cdots \\
s_{n+1} &amp;= \tau_n s_n ,
\end{aligned}</formula>
les <formula notation="TeX">s_i</formula> sont <del><gap reason="illegible"/></del> projectivement indépendants, i.e. engendrent l'espace <formula notation="TeX">X</formula>.</p>
<p><hi rend="italic">NB</hi> (5)<note type="editorial" resp="#pass">le chiffre 5 est cerclé.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">s_i = \tau_{i-1} \cdots \tau_0 s_0 \qquad (1 \leq i \leq n+1)</formula>
donc si <formula notation="TeX">j &gt; i</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\tau_j s_i = (\tau_{i-1} \cdots \tau_0) \tau_j s_0 = s_i</formula>
car <formula notation="TeX">\tau_j s_0 = s_0</formula>.</p>
<p><note type="authorial" place="margin">dans la marge gauche, en oblique : Il y a une condition duale e'), avec <del><formula notation="TeX">X_n</formula></del> <formula notation="TeX">S_{n+1} = X_n</formula>, <formula notation="TeX">S_n = \tau_n X_n</formula>, <formula notation="TeX">S_{n-1} = \tau_{n-1} S_n</formula>, <formula notation="TeX">\dots</formula>, puis une égalité aux indices empâtés « <formula notation="TeX">S = \tau X_0</formula> », en exigeant <formula notation="TeX">\bigcap_{0 \leq i \leq n+1} S_i = \emptyset</formula></note></p>
<p>[f) <del>Soit</del> Soit <formula notation="TeX">h_i</formula> (<formula notation="TeX">H_i</formula>) le centre (<gap reason="illegible"/>) des <formula notation="TeX">\tau_i</formula>. On a :
<note type="editorial" resp="#pass">la liste qui suit est écrite dans la colonne de droite, séparée par une accolade.</note></p>
<p><formula notation="TeX">\alpha</formula>) <formula notation="TeX">h_i</formula> <unclear>engendrent</unclear> <formula notation="TeX">C</formula> (<formula notation="TeX">(h_i)</formula> indép.)</p>
<p><formula notation="TeX">\beta</formula>) <formula notation="TeX">\bigcap H_i = c</formula> (<formula notation="TeX">(H_i)</formula> indép.)<note type="editorial" resp="#pass">« <formula notation="TeX">= c</formula> » est une lecture douteuse.</note></p>
<p><formula notation="TeX">\gamma</formula>) <formula notation="TeX">h_i \notin H_{i+1}</formula> <formula notation="TeX">(0 \leq i \leq n-1)</formula></p>
<p><formula notation="TeX">\delta</formula>) <formula notation="TeX">s_0 \in \underbrace{H_1 \cap \dots \cap H_n}_{\text{(droite } D)}</formula> (<hi rend="italic">NB</hi> c'est plus fort <gap reason="illegible"/> que <formula notation="TeX">\tau_i s_0 = s_0</formula> <formula notation="TeX">1 \leq i \leq n</formula>)</p>
<p><formula notation="TeX">\eta</formula>) <formula notation="TeX">s_0 \notin H_0</formula> ou encore <formula notation="TeX">s_0 \neq c</formula> (<formula notation="TeX">\{c\} = \bigcap H_i</formula>) ou encore <formula notation="TeX">\tau_0 s_0 \neq s_0</formula></p>
<p><formula notation="TeX">\rho</formula>) <formula notation="TeX">s_0 \notin C</formula> i.e. <formula notation="TeX">s_0 \neq d</formula> où <formula notation="TeX">\{d\} = D \cap C</formula>.]
<note type="editorial" resp="#pass">les lettres grecques <formula notation="TeX">\eta</formula> et <formula notation="TeX">\rho</formula> sont lues d'après la forme ; la seconde est peut-être récrite.</note></p>
<p><hi rend="italic">Schéma de dém.</hi> On a les implications
<note type="editorial" resp="#pass">sur la page les flèches sont doubles (<formula notation="TeX">\Rightarrow</formula>, <formula notation="TeX">\Leftrightarrow</formula>) ; « tr » : trivial. Le schéma est reproduit avec ses sommets et ses flèches.</note></p>
<p><figure type="diagram"><formula notation="tikz-cd">\begin{tikzcd}
a) \arrow[r, Rightarrow, "\mathrm{tr}"] &amp; b) \arrow[r, leftrightarrow, "\mathrm{tr}"] &amp; c) \arrow[r, Rightarrow] \arrow[d, leftrightarrow, "\mathrm{tr}"] &amp; e) \arrow[r, Rightarrow, "\mathrm{tr}"] \arrow[dr, Rightarrow, "\mathrm{tr}"'] &amp; a) \\
a') \arrow[ur, Rightarrow, "\mathrm{tr}"'] &amp; &amp; d) &amp; &amp; a')
\end{tikzcd}</formula></figure></p>
<p>la seule implication non triviale étant
<note type="editorial" resp="#pass">la phrase s'arrête là ; au bout de la ligne, dans le cadre de la colonne de droite, est écrit « d) <formula notation="TeX">\Rightarrow</formula> e) ».</note></p>
<p>On prouve l'indép. des <formula notation="TeX">(s_0, \dots, s_i)</formula> par <del><gap reason="illegible"/></del> réc. sur <formula notation="TeX">i</formula> ; on <del>Si elle est établie</del> <unclear>prouvera en même temps</unclear></p>
<p><hi rend="italic">Cor.</hi> Sous les conditions précédentes, on a
<formula notation="TeX" rend="display">(F) \quad \Bigl\lbrace\ X_i = \mathrm{Lin}(s_0, \dots, s_i)</formula>
(<formula notation="TeX">0 \leq i \leq n+1</formula>, posant <formula notation="TeX">X_{n+1} = X</formula>).
<note type="editorial" resp="#pass">sous cette ligne, biffée : « <formula notation="TeX">\tau_j s_i = s_i</formula> si <formula notation="TeX">j &gt; i</formula> ».</note>
Si <gap reason="illegible"/> prouvé pour <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">i \leq i_0</formula>, prouvons le pour <formula notation="TeX">i = i_0 + 1</formula>, i.e.
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
\begin{aligned}
X_{i+1} &amp;= \mathrm{Lin}(s_0, \dots, s_i, s_{i+1}) \quad (= \mathrm{Lin}(X_i, s_{i+1})) \\
\tau_j s_{i+1} &amp;= s_{i+1} \quad (j &gt; i+1)
\end{aligned}
\right.</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">sur la page : « si <formula notation="TeX">j &gt; i+1</formula> », puis une flèche vers « vérifié par (5) », et deux lignes biffées d'un gribouillis.</note></p>
<p>Par déf. <formula notation="TeX">s_{i+1} = \tau_i s_i</formula>, or <formula notation="TeX">\tau_i X_{i+1} = X_{i+1}</formula>, car <formula notation="TeX">s_i \in X_i \subset X_{i+1}</formula>, donc <formula notation="TeX">\underline{s_{i+1} \in X_{i+1}}</formula>. <del>Reste</del> <add>Il faut prouver que</add> Reste à prouver que <formula notation="TeX">s_{i+1} \in X_i</formula>, i.e. <formula notation="TeX">\tau_i s_i \in X_i</formula><note type="editorial" resp="#pass">sic, deux fois <formula notation="TeX">\in</formula> : le sens demande <formula notation="TeX">\notin</formula>.</note>, car <del><formula notation="TeX">\tau_i</formula></del> <formula notation="TeX">X_i = \mathrm{Lin}(X_{i-1}, s_i)</formula>, donc
<formula notation="TeX" rend="display">\tau_i X_i = \mathrm{Lin}(\underbrace{\tau_i X_{i-1}}_{X_{i-1}}, \underline{\tau_i s_i})</formula>
qui serait égal à <formula notation="TeX">X_i</formula>, contrairement à l'hyp. c).</p>
<pb n="86" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=87"/><p><note type="editorial" resp="#pass">page de formules, sans phrases de liaison ; on les donne dans l'ordre de la page, de haut en bas et de gauche à droite.</note></p>
<p>En haut à gauche, deux suites d'indices :
<formula notation="TeX" rend="display">a_0 \ \text{---}\ a_{i-1} \qquad \begin{array}{c} a_{\cdot}\ \overline{a_{n-1}\ a_n} \\ a'_{i+1} \ \text{---}\ a'_{n-1}\ a'_n \end{array}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">l'indice du premier terme de la suite du haut, noté ici par un point, est illisible <gap reason="illegible"/> ; une barre coiffe <formula notation="TeX">a_{n-1}\,a_n</formula>.</note></p>
<p><formula notation="TeX" rend="display">c = \bigwedge H_i \qquad C = \bigvee h_i \qquad d = \Bigl(\overbrace{\bigwedge_{1 \leq i \leq n} H_i}^{Z_1}\Bigr) \wedge C \qquad D = \underbrace{\bigvee_{0 \leq i \leq n-1} h_i}_{Y_{n-1}} \vee c</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">Y_{n-1} \cap H_n = Y_{n-2}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">le signe <formula notation="TeX">=</formula> est surchargé.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">Y_{n-1} \cap (H_n \cap \dots \cap H_{i+1}) = Y_{i-1}</formula>
Encadré :
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
\begin{aligned}
&amp;Z_1 \not\subset C \\
&amp;c \notin Y_{n-1}
\end{aligned}
\right.</formula></p>
<p>Un schéma d'inclusions, les traits verticaux portant des dimensions :
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{array}{ccc}
&amp; \overbrace{\qquad}^{2} &amp; \\
Y_{n-1} &amp; \subset &amp; X \\
{\scriptstyle n-i}\ \Big| &amp; &amp; \Big|\ {\scriptstyle n-i} \\
Y_{i-1} &amp; \subset &amp; Z_{i+1} = H_n \cap \dots \cap H_{i+1} \\
{\scriptstyle n}\ \Big| &amp; {\scriptstyle 2} &amp; \Big|\ {\scriptstyle i} \\
\emptyset &amp; \subset &amp; Z_1 \\
&amp; {\scriptstyle 2} &amp;
\end{array}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">à droite du schéma : « <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">Y_0</formula> », un trait vers « <formula notation="TeX">\emptyset</formula> — », puis « <formula notation="TeX">h_0 \notin H_1</formula> », et plus bas, isolés, « <formula notation="TeX">c</formula> <formula notation="TeX">d</formula> ».</note></p>
<p>Encadré :
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{aligned}
X_n &amp;\longmapsto X_i = X_n \wedge Z_{i+1} \\
X_0 &amp;\longmapsto X_i = X_0 \vee Y_{i-1}
\end{aligned}</formula></p>
<p><formula notation="TeX" rend="display">c = \bigwedge_0^n H_i \qquad d = \Bigl(\overbrace{\bigwedge_1^n H_i}^{Z_1}\Bigr) \wedge C = Z_1 \wedge C</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">C = \bigvee_0^n h_i \qquad D = \Bigl(\underbrace{\bigvee_0^{n-1} h_i}_{Y_{n-1}}\Bigr) \vee c = Y_{n-1} \vee c</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{aligned}
X'_i &amp;= (Y_{i-1} \vee c) = Z_{i+1} \wedge C \\
X''_i &amp;= Y_{i-1} \vee d = Z_{i+1} \wedge D
\end{aligned}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">entre les deux membres de <formula notation="TeX">X'_i</formula>, une égalité biffée : <del><formula notation="TeX">= C \wedge Z_{i+1}</formula></del>. Au-dessus du premier <formula notation="TeX">=</formula> de <formula notation="TeX">X''_i</formula>, un petit « ? ».</note>
<formula notation="TeX" rend="display">Y_{n-1} \ \text{---}\ Z_1 \qquad\qquad Y_1 \quad Z_{n-1} = H_n \wedge H_{n-1}</formula></p>
<p>Correspondances, en colonne :
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{array}{cc}
h_i &amp; H_i \\
c &amp; C \\
d &amp; D
\end{array}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">plus bas à gauche, biffé : « <formula notation="TeX">\bigwedge h_i</formula> ».</note></p>
<p>Encadré, sous une accolade :</p>
<list rend="itemize">
<item><formula notation="TeX">h_i \subset H_j</formula> si <formula notation="TeX">i, j</formula> non consécutifs</item>
<item><formula notation="TeX">h_i \not\subset H_{i+1}</formula></item>
<item><del><formula notation="TeX">(h_i)</formula> indép.</del></item>
<item><formula notation="TeX">\bigvee h_i = C</formula> de codim <formula notation="TeX">1</formula></item>
<item><formula notation="TeX">\bigwedge H_i = c</formula> de dim <formula notation="TeX">0</formula> / <formula notation="TeX">d</formula></item>
</list>
<p>Au pied de la page : <formula notation="TeX">s_0</formula> longueur, <formula notation="TeX">d</formula> infini<note type="editorial" resp="#pass">les deux lettres sont écrites au-dessus des deux mots.</note>.</p>
<pb n="87" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=88"/><p><del><gap reason="illegible"/></del>
<formula notation="TeX">h_0\ h_1\ \dots\ h_n</formula> sections du fibré projectif <formula notation="TeX">X</formula></p>
<p><formula notation="TeX">H_0\ H_1\ H_n</formula> hyperplans (<formula notation="TeX">X</formula> de rang <formula notation="TeX">n+1</formula>)
<note type="editorial" resp="#pass">le mot « hyperplans » est traversé d'un trait, peut-être une biffure.</note>
<note type="authorial" place="margin">encadré à droite : <formula notation="TeX">(h_i, H_i)</formula> centre et cocentre de la pseudo-réflexion <formula notation="TeX">\tau_i</formula> dans <formula notation="TeX">X</formula> ; <formula notation="TeX">\tau_i \tau_j = \tau_j \tau_i</formula> si <formula notation="TeX">i, j</formula> non consécutifs, d'où <gap reason="illegible"/></note></p>
<p><formula notation="TeX" rend="display">\emptyset = X_{-1} \subset X_0 = \{s_0\} \subset X_1 \subset \dots \subset X_n \subset X = X_{n+1}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\tau_i X_j = X_j \quad (i \neq j) \qquad 0 \leq i, j \leq n</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">sur la page : « <formula notation="TeX">\tau_i X_j = X_j</formula> si <formula notation="TeX">i \neq j</formula> ».</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\Longrightarrow \quad \underline{\Phi}_i \to \Phi_i</formula></p>
<p>A) Conditions équivalentes</p>
<p><del>a) <formula notation="TeX">\forall\, 0 \leq i \leq n</formula>, <formula notation="TeX">\Phi_i</formula> non réduit à un pt</del>
<note type="editorial" resp="#pass">cette première rédaction de a) et b) est barrée en zigzag.</note></p>
<p>a) <formula notation="TeX">\Phi_0</formula> engendre lin. <formula notation="TeX">X</formula> en chaque fibre</p>
<p>a') l'intersection des <formula notation="TeX">Z \in \Phi_n</formula> est vide (<del><gap reason="illegible"/></del> en chaque fibre)</p>
<p>b) <formula notation="TeX">\forall\, 0 \leq i \leq n</formula>, <formula notation="TeX">\Phi_i</formula> non réduit à un pt</p>
<p>c) <formula notation="TeX">\forall\, 0 \leq i \leq n</formula> <formula notation="TeX">\tau_i(X_i) \neq X_i</formula></p>
<p>d) Si <formula notation="TeX">\underline{f_{i-1}} &lt; \struck{\ill{}}\ \underline{f_i} &lt; \underline{f_{i+1}}</formula> dans <formula notation="TeX">\underline{\Phi}_*</formula>, alors <formula notation="TeX">\exists\, \underline{f'_i} \neq \underline{f_i}</formula> entre <formula notation="TeX">\underline{f_{i-1}}, \underline{f_{i+1}}</formula>, tels que <formula notation="TeX">f_i \neq f'_i</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">un « <formula notation="TeX">\exists</formula> » isolé est écrit à droite de c), et repris dans d).</note></p>
<p>e) Posant <formula notation="TeX">s_1 = \tau_0 s_0</formula>, <formula notation="TeX">s_2 = \tau_1 s_1 = \tau_1 \tau_0 s_0</formula>, <formula notation="TeX">\dots</formula>, <formula notation="TeX">s_{n+1} = \tau_n s_n = \tau_n \tau_{n-1} \cdots \tau_0 s_0</formula>, les <formula notation="TeX">(s_i)_{0 \leq i \leq n+1}</formula> engendrent <add>lin.</add> <del>aff. <formula notation="TeX">X</formula></del> <add>aff. <formula notation="TeX">X_n</formula></add>
<note type="editorial" resp="#pass">la fin de la ligne est surchargée ; lecture incertaine des deux ajouts.</note></p>
<p>e') Condition duale avec <formula notation="TeX">S_n =</formula><gap reason="illegible"/>, <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">S_{n-1} = \tau_n S_n</formula>, <formula notation="TeX">S_{n-2} = \tau_{n-1} S_{n-1} = \tau_{n-1} \tau_n S_n</formula>, <formula notation="TeX">\dots</formula>, <formula notation="TeX">S_{-1} = \tau_0 S_0 = \tau_0 \tau_1 \cdots \tau_n S_n</formula>, on veut <formula notation="TeX">\bigwedge S_i = \emptyset</formula>.</p>
<p><del>f) <gap reason="illegible"/> des conditions</del></p>
<p>f) <gap reason="illegible"/> l'une des <del><gap reason="illegible"/></del> conditions en ch. fibre
<note type="editorial" resp="#pass">les trois conditions qui suivent sont réunies par une accolade.</note></p>
<p><formula notation="TeX">\alpha</formula>) <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">(h_i)_{0 \leq i \leq n}</formula> libres <formula notation="TeX">\Longleftrightarrow</formula> engendrent hyperplan <formula notation="TeX">C</formula></p>
<p><formula notation="TeX">\alpha'</formula>) <formula notation="TeX">(H_i)_{0 \leq i \leq n}</formula> libres <formula notation="TeX">\Longleftrightarrow</formula> <formula notation="TeX">\bigcap_0 H_i = \{c\}</formula>, <formula notation="TeX">c</formula> section de <formula notation="TeX">X</formula></p>
<p><formula notation="TeX">\beta</formula>) <formula notation="TeX">h_i \not\subset H_{i+1}</formula> en chaque fibre <formula notation="TeX">0 \leq i \leq n-1</formula></p>
<p><note type="editorial" resp="#pass">« en ch. fibres » est ajouté au-dessus de <formula notation="TeX">\alpha</formula>) ; la ligne <formula notation="TeX">\alpha</formula>) commence par un mot biffé.</note></p>
<p><del><formula notation="TeX">\gamma</formula>) posons <formula notation="TeX">D_0 = H_n \cap \dots \cap H_1</formula> (droite), on a <formula notation="TeX">D_0 \cap C = \{d\}</formula>, <formula notation="TeX">\dots</formula>, <formula notation="TeX">c \in D_0</formula>, une section <formula notation="TeX">D_0 \cap C = \{d\}</formula> <formula notation="TeX">\dots</formula></del>
<note type="editorial" resp="#pass">bloc raturé en plusieurs couches ; on n'en donne que ce qui se lit.</note></p>
<p><formula notation="TeX">\delta</formula>) <formula notation="TeX">s_0</formula> section de <del><gap reason="illegible"/></del>
<formula notation="TeX" rend="display">D_0^{**} = D_0 \smallsetminus \{c, d\} = D_0 - {}</formula>
<gap reason="illegible"/>
<note type="editorial" resp="#pass">après le dernier « <formula notation="TeX">-</formula> », « <del>sections</del> des 2 pts », et au-dessus « lieu des <unclear>fixes</unclear> de <formula notation="TeX">\tau_0 | D_0</formula> » ; lecture incertaine.</note></p>
<p><note type="authorial" place="margin">encadré à gauche, relié par une flèche à la liste : <hi rend="italic">NB</hi> <formula notation="TeX">\alpha</formula>) <formula notation="TeX">\alpha'</formula>) impliquent <formula notation="TeX">\lbrace h_i \subset H_j</formula>, <formula notation="TeX">h_j \subset H_i</formula> si <formula notation="TeX">0 \leq i, j \leq n</formula>, <formula notation="TeX">i, j</formula> non consécutifs (ce qui exprime <unclear>encore</unclear> la commutation des <formula notation="TeX">\tau_i</formula>). f) implique <formula notation="TeX">X_i = \bigvee(s_0, h_0, \dots, h_{i-1}) = \bigwedge(X_n, H_n, \dots, H_{i+1})</formula>. <formula notation="TeX">X_i</formula> et <formula notation="TeX">X_j</formula> se déterminent mutuellement pour <formula notation="TeX">i &lt; j</formula> par <formula notation="TeX">X_i = \bigwedge(X_j \cap H_j \cdots H_{i+1})</formula>, <formula notation="TeX">X_j = \bigvee(X_i, h_i, \dots, h_{j-1})</formula>.</note></p>
<p>B) Pour <formula notation="TeX">(\tau_i)</formula> donné, pour qu'il existe loc. (<gap reason="illegible"/>) un drapeau <formula notation="TeX">(X_i)</formula> satisfaisant aux conditions équivalentes ci-dessus, il faut et suffit que <formula notation="TeX">(\tau_i)</formula> satisfasse les conditions <formula notation="TeX">(\alpha, \alpha', \beta)</formula> de (A f).</p>
<p>C) Sous les conditions de B (i.e. <formula notation="TeX">\alpha</formula> <formula notation="TeX">\alpha'</formula> <formula notation="TeX">\beta</formula>), l'application <formula notation="TeX">(X_i) \mapsto s_0</formula> est une bijection de l'ens. <del>des</del> <add><formula notation="TeX">\mathrm{Dr}(\tau_i)</formula></add> des drapeaux <formula notation="TeX">(X_i)</formula> adaptés à <formula notation="TeX">(\tau_i)</formula> et non dégénérés, sur l'ens. des sections de <formula notation="TeX">D_0^{**}</formula>. Plus gén., <del><formula notation="TeX">\forall\, 0 \leq i_0 \leq n</formula>,</del> <del>bijection de <formula notation="TeX">\mathrm{Dr}(\tau_*)</formula> sur l'ens.</del>
<formula notation="TeX" rend="display">(X_*) \longmapsto X_{i_0}</formula>
est une bijection de <formula notation="TeX">\mathrm{Dr}(\tau_*)</formula> sur l'ens. des sections de <formula notation="TeX">D_{i_0}^{**}</formula>, où <formula notation="TeX">D_i^{**} = D_i \smallsetminus \{c_i, d_i\}</formula>, <formula notation="TeX">D_i =</formula> fibré en droites des <formula notation="TeX">(i+1)</formula>-<unclear>espaces</unclear> compris entre <formula notation="TeX">Y_{i-1} = \bigvee(h_0, \dots, h_{i-1})</formula> et <formula notation="TeX">Z_{i+1} = \bigwedge(\struck{H_n}\ H_n, \dots, H_{i+1})</formula> (resp. de dim <formula notation="TeX">i-1</formula> et <formula notation="TeX">i+1</formula>), <formula notation="TeX">c_i</formula>, <formula notation="TeX">d_i</formula> étant les sections de <formula notation="TeX">D_i</formula> définies resp. par <del><formula notation="TeX">Y'_i = Y_{i-1} \vee Z_{i+1}</formula>, <formula notation="TeX">\dots</formula> et <formula notation="TeX">Z'_i = \bigvee(Z_i, Y_{i-1})</formula>, <formula notation="TeX">Y_{i-1} \subset Y'_i</formula>, <formula notation="TeX">Z'_i \subset Z_{i+1}</formula> [<hi rend="italic">NB</hi> <formula notation="TeX">Z</formula> stable par <formula notation="TeX">\tau_0 \dots \tau_i</formula>, <formula notation="TeX">\dots</formula> <formula notation="TeX">Z</formula> stable par <formula notation="TeX">(\tau_i, \dots, \tau_n)</formula>]</del>
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{array}{ccc}
X'_i = (Y_{i-1} \vee c) &amp; \text{et} &amp; (Y_{i-1} \vee d) = X''_i \\
\Vert &amp; &amp; \Vert \\
(Z_{i+1} \wedge C) &amp; &amp; (Z_{i+1} \wedge D)
\end{array}</formula>
où <formula notation="TeX">D</formula> est défini <gap reason="illegible"/> comme <formula notation="TeX">D = \bigvee(h_0 \dots h_{n-1}, c)</formula>.
<note type="editorial" resp="#pass">le passage biffé est raturé en zigzag ; on n'en donne que ce qui se lit.</note></p>
<pb n="88" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=89"/><p>D) Sous les conditions de B), soit <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">\underline{g}</formula> le groupe des automorphismes de <formula notation="TeX">(X, \struck{(\tau_*)})</formula>, i.e. des <formula notation="TeX">G_n</formula>-automorphismes de <formula notation="TeX">X</formula>, où <formula notation="TeX">G_n</formula> est le groupe engendré par les gén. <formula notation="TeX">\tau_i</formula> (<formula notation="TeX">0 \leq i \leq n</formula>), liés par relations <formula notation="TeX">\tau_i \tau_j = \tau_j \tau_i</formula> si <formula notation="TeX">i, j</formula> non consécutifs. On a donc
<formula notation="TeX" rend="display">\underline{g} \longrightarrow \underline{\mathrm{Aut}}\bigl(D_0, (c) \cdot (d)\bigr) = \mathrm{Aut}(D_0, \Delta_0)</formula>
où <formula notation="TeX">\Delta_0</formula> est le diviseur sur <formula notation="TeX">D_0</formula> défini par les sections <formula notation="TeX">c</formula>, <formula notation="TeX">d</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">au-dessus de « <formula notation="TeX">(c) \cdot (d)</formula> » : « id sur », et « produit de div. relatifs » ; au-dessus de <formula notation="TeX">\Delta_0</formula> : « rel. sur » ; lectures incertaines.</note>
; ceci dit, cet homom. est un <hi rend="italic">isom.</hi> — par suite
<formula notation="TeX" rend="display">D_0^{**} = D_0 \smallsetminus \Delta_0</formula>
est un <formula notation="TeX">\underline{g}</formula>-torseur : <formula notation="TeX">\exists</formula> loc. section (c'est la condition de B, C), et deux sections sont conjuguées par un unique <add><formula notation="TeX">G_n</formula>-</add>automorphisme. Donc <del>En</del> en vertu de C, item pour le schéma des <add><formula notation="TeX">(\tau_*)</formula>-</add>drapeaux non dégénérés, qui est un torseur sous <formula notation="TeX">\underline{g}</formula>.</p>
<p><note type="authorial" place="margin">à gauche : <hi rend="italic">NB</hi> <formula notation="TeX">\underline{g}</formula> est lisse commutatif <add><gap reason="illegible"/></add> de dim rel <formula notation="TeX">1</formula>, ses fibres sont <formula notation="TeX">\mathbb{G}_m</formula> (<formula notation="TeX">c \neq d</formula>) (resp. <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">\mathbb{G}_a</formula> (<formula notation="TeX">c = d</formula>)).</note></p>
<p><hi rend="italic">Scholie</hi>. Un système <formula notation="TeX">(\tau_*, X_*)</formula> <add>non dégénéré</add> peut être considéré comme une <hi rend="italic">rigidification</hi> d'un système <formula notation="TeX">(\tau_*)</formula> non dég., i.e. d'une représentation projective non dég. de <formula notation="TeX">G_n</formula>. La cat. (sur <formula notation="TeX">S</formula> fixé) des <formula notation="TeX">(\tau_*, \struck{X_*})</formula> non dég. est équivalente à celle des <formula notation="TeX">(\tau_*, X_*)</formula> (i.e. des <hi rend="italic">réal. géom. non dég. de <formula notation="TeX">G_n</formula></hi>) munies d'un torseur sous le groupe <add><formula notation="TeX">\underline{g}_0</formula></add> <formula notation="TeX">\underline{\mathrm{Aut}}(D_0, \Delta_0)</formula> <add>rel. sur</add> correspondant à cette dernière<formula notation="TeX">\dots</formula> Utilisant la section <formula notation="TeX">s_0</formula> distincte de <formula notation="TeX">d</formula>, <del>comme</del> <add>comme pt 1</add> <del><gap reason="illegible"/></del>, <formula notation="TeX">c</formula> comme <formula notation="TeX">0</formula> et <formula notation="TeX">d</formula> comme <formula notation="TeX">\infty</formula> (si <formula notation="TeX">c \neq d</formula> en tt fibre i.e. le centre <formula notation="TeX">c</formula> n'est à l'<formula notation="TeX">\infty</formula> sur aucune fibre) on trouve que ce groupe est <formula notation="TeX">\mathbb{G}_m</formula>, donc <del>il s'agit de la</del> <add>dans ce cas</add> la cat. des <formula notation="TeX">(\tau_*)</formula> non dég. avec centre partout à dist. finie équivaut à la cat. produit de la cat. des <formula notation="TeX">(\tau_*, X_*)</formula> par celle des Mod. inv. sur <formula notation="TeX">S</formula>.</p>
<p>E) Soit <formula notation="TeX">\Pi</formula> un quasi-polyèdre combinatoire <hi rend="italic">régulier</hi>, <formula notation="TeX">G</formula> le groupe de ses automorphismes, <formula notation="TeX">R</formula> l'ens. des repères, qui</p>
<pb n="89" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=90"/><p>est un torseur sous <formula notation="TeX">G</formula>. Le choix d'un <formula notation="TeX">r \in R</formula> définit un <del>épim.</del>
<formula notation="TeX" rend="display">G_n \xrightarrow{\ \varphi_r\ } G ,</formula>
d'où un système <formula notation="TeX">\tau^r_* = (\tau^r_i) = \varphi_r(\underline{\tau}_i)</formula>, transformé en un syst. <hi rend="italic">conjugué</hi> (par <formula notation="TeX">\mathrm{int}(g)</formula>) si on change <formula notation="TeX">r</formula> en <formula notation="TeX">r' = gr</formula> (<formula notation="TeX">g \in G</formula>). Donnons-nous un hom.
<formula notation="TeX" rend="display">\varphi_G : G \longrightarrow \mathrm{Aut}\, X ,</formula>
dire que <formula notation="TeX">\tau^r_* = (\tau^r_i) = \varphi_G(\underline{\tau}^r_i) = (\varphi_G(\tau^r_i))</formula> est formé de <hi rend="italic">quasi-réflexions</hi>, et que la condition de non dég. de B est satisfaite, ne dépend pas du choix de <formula notation="TeX">r</formula>. Donnons-nous une repr. régulière
<formula notation="TeX" rend="display">\bigl(\varphi_G,\ \varphi_* = (\varphi_i)_{0 \leq i \leq n}\ (\varphi_i : \Phi_i(\Pi) \to \mathrm{Gram}_i(X))\bigr)</formula>
de <formula notation="TeX">\Pi</formula>, d'où <formula notation="TeX">r \mapsto \varphi_G(\underline{r}) = X_*</formula>, dire que <formula notation="TeX">(\tau^r_*, X_*)</formula> est non dég. ne dépend pas du choix de <formula notation="TeX">\underline{r}</formula> — <del>intrinsèques</del> <add>d'ailleurs</add> les conditions <add>a) a') b)</add> (d) de A) sont intrinsèques. La première en vertu <gap reason="illegible"/> équivaut à l'existence locale (Zar.) d'une « réal. géom. non dég. » de <formula notation="TeX">\Pi</formula> associée à <formula notation="TeX">\varphi_G</formula>. <del>Donc</del> <del>Tel encore, on voit que le grp</del> Comme <formula notation="TeX">G</formula> est simplement <hi rend="italic">transitif</hi> sur <formula notation="TeX">R</formula>, on voit d'ailleurs que tt objet géom. <gap reason="illegible"/> associé intrinsèquement à une situation <formula notation="TeX">\tau_*</formula> repr. <formula notation="TeX">(\tau_*, X_*)</formula> non dég. [tel que <formula notation="TeX">D_0</formula>, et ses sections <formula notation="TeX">c</formula>, <formula notation="TeX">d</formula>] est défini intrinsèquement aussi en termes d'une <formula notation="TeX">\varphi_G</formula> <add>repr. quasi-polyédrale n.d.</add> (repr. d'une réalisation géom. <add><formula notation="TeX">(\varphi_G, \varphi_*)</formula></add> de <formula notation="TeX">\Pi</formula>). Ceci dit, <formula notation="TeX">\mathrm{Aut}\, \varphi_G</formula> opère sur <formula notation="TeX">(D_0, c, d)</formula>, et on trouve
<formula notation="TeX" rend="display">\underline{\mathrm{Aut}}(X, \varphi_G) \xrightarrow{\ \sim\ } \underline{\mathrm{Aut}}\bigl(D_0, (c) \cdot (d)\bigr)</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">au-dessus du second membre : « rel sur ».</note>
donc la cat. des <formula notation="TeX">\varphi_G</formula> quasi-pol. non dég. équivaut à celle des couples <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">\bigl((\varphi_G, \varphi_*), T\bigr)</formula>, <add><formula notation="TeX">(\varphi_G, \varphi_*)</formula> réal. géom. proj. n. dég. de <formula notation="TeX">\Pi</formula></add>, <formula notation="TeX">T</formula> un torseur sous <formula notation="TeX">\underline{\mathrm{Aut}}(D_0, c, d)</formula> — <gap reason="illegible"/>
<note type="editorial" resp="#pass">la ligne continue au bas de la page, peu lisible ; on y devine « intéressant ».</note></p>
<pb n="90" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=91"/><p>que ci-dessus pour <formula notation="TeX">T</formula> comme l'une des structures quasi-pol. non dég. subordonnées à <formula notation="TeX">\varphi_G</formula>. Lorsque <formula notation="TeX">c \neq d</formula> en chaque pt, <formula notation="TeX">T</formula> s'interprète comme un torseur sous <formula notation="TeX">\mathbb{G}_m</formula> (opérant par homothéties, cf. plus bas). Si <formula notation="TeX">c = d</formula>, alors <formula notation="TeX">D_0^*</formula> <add><formula notation="TeX">= D_0 \smallsetminus c</formula></add> est un <del>torseur fibré affine</del>, <del>trivialisé par <formula notation="TeX">s_0</formula></del> <del>un fibré vectoriel</del> de rang <formula notation="TeX">1</formula>, <add>trivialisé par <formula notation="TeX">s_0</formula></add> et <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">\simeq D_0^*</formula> le fibré <unclear>vectoriel</unclear> ass. à ses translations<formula notation="TeX">\dots</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">la fin de la page est surchargée ; la suite des corrections est incertaine. Le reste de la page est blanc.</note></p>
<pb n="91" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=92"/><p><hi rend="italic">Coordonnées universelles</hi> <add>(<formula notation="TeX">n \geq 1</formula>)</add>. On prend <formula notation="TeX">C = V(h_0, \dots, h_n)</formula> comme hyperplan à l'<formula notation="TeX">\infty</formula>, <del>alors les <formula notation="TeX">s_i</formula> (<formula notation="TeX">i \leq</formula>) dans</del> <formula notation="TeX">E = X \smallsetminus C</formula> comme fibré affine de rg <formula notation="TeX">n+1</formula>, les <formula notation="TeX">s_i</formula> <unclear>étant</unclear> donc des sections de <formula notation="TeX">E</formula> formant une base affine <del>et donc les <formula notation="TeX">s_1 - s_0, \dots</formula> forment une base de l'espace vectoriel des translations</del> <del><gap reason="illegible"/>. On choisit comme base <formula notation="TeX">s_0, s_1, \dots, s_n</formula></del>.</p>
<p><formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula> <hi rend="italic">vectoriel</hi> <add><formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula></add> ext. de <formula notation="TeX">\underline{\mathcal{O}}_S</formula> par <del><gap reason="illegible"/></del> l'espace des tr. <formula notation="TeX">V</formula> de <formula notation="TeX">E</formula> <add>enveloppe</add> vect. de <formula notation="TeX">E</formula> s'identifie donc à <formula notation="TeX">\underline{\mathcal{O}}_S^{n+2}</formula>, en prenant <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">(\lambda_0 = 1, \lambda_1, \dots, \lambda_{n+1})</formula> correspondants
<note type="editorial" resp="#pass">la fin de la phrase est raturée en plusieurs couches.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\struck{s_0 + \lambda_1 (s_1 - s_0) + \lambda_2 (s_2 - s_0) + \dots + \lambda_n (s_n - s_0)}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">ligne biffée, avec sous les différences les noms <formula notation="TeX">e_0</formula>, <formula notation="TeX">e_1</formula>, <formula notation="TeX">\dots</formula>, <formula notation="TeX">e_n</formula>.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\mathcal{E} = k s_0 \oplus k s_1 \oplus \dots \oplus k s_{n+1} \xrightarrow{\ \pi\ } \underline{\mathcal{O}}_S , \qquad \sum \lambda_i s_i \longmapsto \sum \lambda_i</formula></p>
<p><formula notation="TeX">\tau_i</formula> <add>ps.-</add>réflexions de <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula> satisfaisant <add><formula notation="TeX">0 \leq i \leq n</formula></add>
<note type="editorial" resp="#pass">à gauche, biffés : « <formula notation="TeX">\tau_i \tau_j = \tau_j \tau_i</formula> si <formula notation="TeX">i \neq j</formula> » et « <formula notation="TeX">\tau_i s_i =</formula> ». Les numéros (1), (2), (3) sont cerclés ; une flèche marquée « conditions imposées » pointe vers le groupe qu'ils forment.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\tau_i = \mathrm{id} + a'_i \otimes a_i</formula></p>
<list rend="itemize">
<label>(1)</label><item><formula notation="TeX">\langle a_i, a'_j \rangle = 0</formula> si <formula notation="TeX">0 \leq i &lt; j \leq n</formula>, <del><formula notation="TeX">i, j</formula> non cons.</del> <del><formula notation="TeX">j \neq i+1</formula></del> <add>[<formula notation="TeX">\langle a_j, a'_i \rangle = 0</formula> si <formula notation="TeX">0 \leq i \leq j \leq n</formula>, <formula notation="TeX">j \neq i+1</formula>]</add></item>
<label>(3)</label><item><del><formula notation="TeX">\langle s_0, a'_j \rangle = 0</formula> si <formula notation="TeX">j \geq 1</formula></del></item>
<label></label><item><del>(3) <formula notation="TeX">\langle s_0, a'_0 \rangle</formula>, <formula notation="TeX">\langle s_0, a'_1 \rangle</formula>, <formula notation="TeX">\dots</formula>, <formula notation="TeX">\langle a_{n-1}, a'_n \rangle</formula> inversibles</del></item>
<label>(2)</label><item><formula notation="TeX">s_{i+1} = \tau_i s_i</formula>    <formula notation="TeX">0 \leq i \leq n</formula></item>
</list>
<p><note type="editorial" resp="#pass">les indices de la condition entre crochets sont surchargés ; lecture incertaine.</note></p>
<p><formula notation="TeX" rend="display">a'_j = \lambda_{jj} s_j + \lambda_{j,j+1} s_{j+1} + \dots + \lambda_{j,n+1} s_{n+1}</formula>
exprime (1) :
<formula notation="TeX" rend="display">(\tau_i s_i =)\ s_i + \lambda_{ii} a_i = s_{i+1} \qquad \struck{a_i =} \ \lambda_{ii} a_i = s_{i+1} - s_i</formula>
ops <formula notation="TeX">\lambda_{ii} = 1</formula>, donc
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{a_i = s_{i+1} - s_i} \qquad \lambda_{ii} = 1 \quad \text{i.e.} \quad a'_i = s_i + \lambda_{i,i+1} s_{i+1} + \dots + \lambda_{i,n+1} s_{n+1}</formula>
exprime (1) et (2)
<formula notation="TeX" rend="display">\left.
\begin{aligned}
&amp;\lambda_{i,i+2} = \lambda_{i,i+3} = \dots = \lambda_{i,n+1} \quad (\ldots\ \mu_i) \\
&amp;\lambda_{i,i+1} = \lambda_i
\end{aligned}
\right|</formula>
exprime (3).
<note type="editorial" resp="#pass">« ops » : on peut supposer. Dans la parenthèse, un mot illisible <gap reason="illegible"/> puis une lettre surchargée, lue <formula notation="TeX">\mu_i</formula>.</note></p>
<pb n="92" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=93"/><p><note type="editorial" resp="#pass">page barrée de deux longs traits obliques qui se croisent ; on la transcrit dans la mesure où elle se lit. Elle renvoie à des conditions (5), (8), (9) et à des sous-espaces <formula notation="TeX">F_n</formula>, <formula notation="TeX">F_{n-1}</formula> qui ne figurent pas à la page 91 : la suite des feuillets n'est pas assurée ici.</note></p>
<p>on peut supposer ces conditions satisfaites, <add>donc aussi (9) vrai.</add> <del><gap reason="illegible"/></del> <add>donc aussi (9)</add>. <del>Prouvons</del> <add>Notons</add> que alors <del>l'indépendance</del> des <del><gap reason="illegible"/></del> conditions <formula notation="TeX">s_{n+1} \notin</formula> <unclear>libre</unclear> mod <formula notation="TeX">F_n</formula> équivaut à la condition <del>libre mod <formula notation="TeX">F_n</formula></del> (5), <del>Maintenant on sait déjà que</del> <add>Mais on sait que</add> <del><formula notation="TeX">a'_n | F_{n-1} = 0</formula>, donc</del> équivaut à <formula notation="TeX">\langle s_n, a'_n \rangle</formula> <del><gap reason="illegible"/></del> <add>inv.</add> ?, et <formula notation="TeX">\langle s_n, a'_n \rangle = \lambda_n</formula>, OK. Il reste, pour compléter la récurrence, à établir (8) pour <formula notation="TeX">i = n+1</formula> <add>i.e.</add> on a
<formula notation="TeX" rend="display">s_{n+1} \overset{\mathrm{déf}}{=} \tau_n s_n = s_n + \langle s_n, a'_n \rangle a_n \equiv \langle s_n, a'_n \rangle a_n \quad (F_n)</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">sous cette ligne, un calcul entièrement biffé et raturé : « <formula notation="TeX">F_n</formula> <formula notation="TeX">\dots</formula> <formula notation="TeX">\equiv \lambda_{n-1} a_{n-1} \langle s_{n-1}, a'_{n-1} \rangle a_{n-1} \equiv \langle s_{n-1}, a'_n \rangle a_{n-1}</formula> mod <formula notation="TeX">F_{n-1}</formula> », « mod <formula notation="TeX">F_n = \mathcal{O}_S(s_0, a_0, \dots, a_{n-1})</formula> (<formula notation="TeX">F_{n-1}</formula>) », puis, dans un cadre, « <formula notation="TeX">s_n \equiv \lambda_{n-1} a_{n-1}</formula> », « <formula notation="TeX">a'_n | F_{n-1} = 0</formula> », « <formula notation="TeX">s_{n-1} \equiv \lambda_{n-1} a_{n-1}</formula> », « donc <formula notation="TeX">\langle s_n, a'_n \rangle =</formula> <gap reason="illegible"/> ». Seul reste non biffé, à droite :</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\Vert \qquad \lambda_n a_n \ \text{par (9)} \qquad \text{OK.}</formula>
<note type="authorial" place="margin">dans la marge gauche, en oblique : Les conditions de stabilité, évidentes<formula notation="TeX">\dots</formula></note></p>
<p><hi rend="italic">Corollaire</hi>. Avec <del><gap reason="illegible"/></del> fibré vectoriel (<formula notation="TeX">\mathcal{O}</formula>-Mod. l.l. de t.f.) et conditions fibre par fibre.</p>
<p><hi rend="italic">Re Corollaire</hi>. Conditions sur <formula notation="TeX">E</formula> loc. libre de rang <formula notation="TeX">n+2</formula>. Conditions <del><gap reason="illegible"/></del> équivalentes sur le système <formula notation="TeX">(s_0, \tau_0, \dots, \tau_n)</formula> <add>section, ps.-réflexions</add>, définissant les <formula notation="TeX">s_i</formula>.</p>
<p><note type="editorial" resp="#pass">au pied de la page, écrit tête-bêche :</note>
<formula notation="TeX" rend="display">a'_i \otimes \underline{a_i} \qquad \underline{a'_{i+1}} \otimes a_{i+1} \qquad a_0 \ \text{---}\ a_n \quad a'_1</formula></p>
<pb n="93" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=94"/><p><note type="editorial" resp="#pass">le haut de la page (jusqu'à « <formula notation="TeX">i + 2 \leq j</formula> ») est barré de cinq longs traits obliques.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\underline{s_0\ a_0 \ \text{---}\ a_{i-1}}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\langle s_0, a'_0 \rangle = 1 \qquad \langle a_i, a'_{i+1} \rangle = \langle s_{i+1} - s_i, s'_{i+1} + \cdots \rangle = 1</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">le premier terme de la seconde égalité est récrit (d'abord <formula notation="TeX">s_i</formula> ?).</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\struck{\langle a'_i, a_j \rangle =} \quad \langle a_j, a'_i \rangle = \langle s_{j+1} - s_j, s'_i + \lambda_{i,i+1} s'_{i+1} + \dots + \lambda_{i,n+1} s'_{n+1} \rangle \qquad j \geq i+2</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">i \leq j - 2 \qquad i + 2 \leq j \qquad \lambda_{ij}</formula></p>
<p>Encadré :
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{aligned}
\tau_i &amp;= \mathrm{id} + a'_i \otimes a_i \\
a_i &amp;= s_{i+1} - s_i \\
a'_i &amp;= s'_i + \lambda_i s'_{i+1} + \mu_i (s'_{i+2} + \dots + s'_{n+1}) \qquad 0 \leq i \leq n-1 \\
a'_n &amp;= s'_n + \lambda_n s'_{n+1}
\end{aligned}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">la lettre devant la parenthèse est surchargée (d'abord « <formula notation="TeX">+</formula> », puis une lettre lue <formula notation="TeX">\mu_i</formula>) ; à droite de l'encadré, « pour <gap reason="illegible"/> » et « <formula notation="TeX">\lambda_0 \dots \lambda_n</formula> », « <formula notation="TeX">\mu_0 \dots \mu_{n-1}</formula> », en partie coupés.</note></p>
<p><del>Quand a-t-on</del>
<formula notation="TeX" rend="display">\overbrace{Y_i}^{} \subset Z_{i+1} \qquad \bigvee(h_0 \dots h_{i-1}) \quad \bigwedge(H_n, \dots, H_{i+1})</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">ces deux lignes sont entourées d'un trait qui les relie à l'encadré.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\tau_i^2 = 1 \quad \text{i.e.} \quad \underbrace{\langle a_i, a'_i \rangle}_{\lambda_i - 1} = -2 \ ? \qquad \Longleftrightarrow \qquad \boxed{\lambda_i = -1}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">le calcul est juste : <formula notation="TeX">\langle s_{i+1} - s_i, a'_i \rangle = \lambda_i - 1</formula>, qui vaut <formula notation="TeX">-2</formula> pour <formula notation="TeX">\lambda_i = -1</formula>.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\tau_i = \mathrm{id} + a_i \otimes a'_i \qquad \struck{\ill{}} \qquad \tau_i^n = \mathrm{id} + P_n(\langle a_i, a'_i \rangle)</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\tau_i \tau_{i+1} = \mathrm{id} + a'_i \otimes a_i + a'_{i+1} \otimes a_{i+1} + \underbrace{\langle a_{i+1}, a'_i \rangle}_{\alpha_i - \lambda_i} a'_{i+1} \otimes a_i</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">sous l'accolade, « <formula notation="TeX">\alpha_i - \lambda_i</formula> » suivi d'un terme biffé ; la lettre <formula notation="TeX">\alpha_i</formula> n'est pas définie sur la page (on attend <formula notation="TeX">\mu_i</formula>). Le terme croisé est bien <formula notation="TeX">\langle a_{i+1}, a'_i \rangle\, a'_{i+1} \otimes a_i</formula> ; avec l'encadré, <formula notation="TeX">\langle a_{i+1}, a'_i \rangle = \mu_i - \lambda_i</formula>.</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\left(
\begin{array}{ll}
\struck{\ill{}} &amp; V_i \quad a_i, a_{i+1} \\
V_i^{\vee}\ \struck{\ill{}} &amp; V'_i \quad a'_i, a'_{i+1}
\end{array}
\right)</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{pmatrix}
\lambda_i - 1 &amp; 1 + \alpha_i - \lambda_i \\
1 &amp; \lambda_{i+1} - 1
\end{pmatrix}
\qquad
\begin{pmatrix}
\langle a_i, a'_i \rangle &amp; \langle a_{i+1}, a'_i \rangle \\
\langle a_i, a'_{i+1} \rangle &amp; \langle a_{i+1}, a'_{i+1} \rangle
\end{pmatrix}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">dans la première matrice les « <formula notation="TeX">-1</formula> » sont écrits sur des termes raturés. Le coefficient <formula notation="TeX">\langle a_{i+1}, a'_i \rangle</formula> y est écrit <formula notation="TeX">1 + \alpha_i - \lambda_i</formula>, et sous l'accolade du produit <formula notation="TeX">\alpha_i - \lambda_i</formula> : les deux ne s'accordent pas, et la page ne tranche pas.</note></p>
<p>En marge à gauche :
<formula notation="TeX" rend="display">\struck{\lambda_i \alpha_{i+1} + \lambda_i - \alpha_i} \qquad \struck{\ill{} \alpha_i + \lambda_i} \qquad t\ \begin{pmatrix} -2 &amp; 2 + \alpha_i \\ 1 &amp; -2 \end{pmatrix} \qquad 2 - \alpha_i</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">ce dernier bloc est barré d'un trait ondulé.</note></p>
<p><note type="drawing" resp="#pass">en haut à droite, au crayon puis à l'encre, un réseau de droites obliques se croisant en losanges, un sommet entouré d'un cadre ; aux nœuds, des couples d'indices peu lisibles, lus sous réserve « <unclear><formula notation="TeX">0,0</formula></unclear> », « <unclear><formula notation="TeX">1,0</formula></unclear> », « <unclear><formula notation="TeX">0,1</formula></unclear> », certains raturés, et au milieu une inégalité entre deux d'entre eux.</note></p>
<pb n="94" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=95"/><p><hi rend="italic">Lemme</hi>. Soit <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula> fibré vectoriel de rg <formula notation="TeX">N \geq 3</formula>, <formula notation="TeX">X = \check{\mathbb{P}}(\mathcal{E})</formula>.</p>
<p>a) Soit <formula notation="TeX">\tau_X</formula> une <add>ps.-</add>réflexion de <formula notation="TeX">X</formula>. Alors <formula notation="TeX">\exists !</formula> <add>ps.-</add>réflexion <formula notation="TeX">\tau_{\mathcal{E}}</formula> de <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula> qui lui donne naissance, propre <del><gap reason="illegible"/></del> si <formula notation="TeX">\tau_X</formula> l'est.
<note type="editorial" resp="#pass">l'indice de <formula notation="TeX">\tau</formula> dans « si <formula notation="TeX">\tau_X</formula> l'est » est récrit.</note></p>
<p>b) Soit <formula notation="TeX">C</formula> un <del>hyperplan</del> <add>sous-fibré proj.</add> de <formula notation="TeX">X</formula>, <del>stable par <formula notation="TeX">\tau_X</formula>, de</del> <formula notation="TeX">C = \check{\mathbb{P}}(V)</formula>, <del>supposons <formula notation="TeX">\tau_X C = C</formula> i.e. <formula notation="TeX">\tau_{\mathcal{E}} V = V</formula></del>. <formula notation="TeX">\tau_X</formula> propre, centre <formula notation="TeX">h \in C</formula>, <del>alors</del> alors <del>considérons l'extension <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula> de <formula notation="TeX">\underline{\mathcal{O}}_S</formula> par <formula notation="TeX">V</formula></del> <formula notation="TeX">\tau_{\mathcal{E}}</formula> induit l'identité sur <formula notation="TeX">\mathcal{E}/V</formula>. Si <formula notation="TeX">C</formula> est hyperplan et <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula> l'enveloppe vectorielle can. de <formula notation="TeX">E = X \smallsetminus C</formula>, donc <formula notation="TeX">\mathcal{E}/V \simeq \underline{\mathcal{O}}_S</formula> can., alors l'action de <formula notation="TeX">\tau_X | E</formula> <del>sur <gap reason="illegible"/></del> s'identifie à <formula notation="TeX">\tau_{\mathcal{E}} | E</formula>, où on identifie <formula notation="TeX">E</formula> à l'image inverse de <formula notation="TeX">1</formula> par <formula notation="TeX">\mathcal{E} \to \underline{\mathcal{O}}_S</formula>.</p>
<p><hi rend="italic">Dégager</hi> : conditions de stabilité d'un s-fibré projectif par pseudo-réflexions</p>
<p>conditions de commutation de deux pseudo-réflexions.</p>
<list rend="itemize">
<item>Ordre d'une pseudo-réflexion</item>
<item>Ordre du produit de deux pseudo-réflexions</item>
</list>
</div>
<div type="section">
<head><unclear>Groupes</unclear> engendrés par des pseudo-réflexions vectorielles<formula notation="TeX">\dots</formula></head>
<p><note type="editorial" resp="#pass">ces mots, de sa main, sont écrits en haut à droite d'un feuillet teinté (page 95), par ailleurs blanc, qui précède les pages suivantes ; le premier mot est d'une lecture douteuse.</note></p>
<pb n="96" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=97"/><p><hi rend="italic">Théorème</hi>. Soient <formula notation="TeX">k</formula> un anneau, <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula> un <formula notation="TeX">k</formula>-module, <formula notation="TeX">n \in \mathbb{N}</formula>, <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">\tau_i</formula> (<formula notation="TeX">0 \leq i \leq n</formula>) des pseudo-réflexions dans <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">(1) \qquad \tau_i = \mathrm{id} + a'_i \otimes a_i \qquad a'_i \in \check{\mathcal{E}}, \ a_i \in \mathcal{E} \quad (0 \leq i \leq n) .</formula>
Soit <formula notation="TeX">s_0 \in \mathcal{E}</formula>, et posons <del>Considérons</del>
<formula notation="TeX" rend="display">(2) \qquad s_1 = \tau_0 s_0, \ s_2 = \tau_1 s_1 \ (= \tau_1 \tau_0 s_0), \ \dots, \ s_{n+1} = \tau_n s_n \ (= \tau_n \tau_{n-1} \cdots \tau_0 s_0) ,</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">au-dessus : « <formula notation="TeX">s_{i+1} = \tau_i s_i \dots</formula> ».</note>
<formula notation="TeX" rend="display">(3) \qquad \mathcal{E}_0 = k s_0, \ \mathcal{E}_1 = k(s_0, \struck{\ill{}}\, a_0), \ \struck{\ill{}} \dots, \ \mathcal{E}_i = k(s_0, \struck{\ill{}}\, a_0, \dots, \struck{\ill{}}\, a_{i-1}), \dots</formula>
et enfin
<formula notation="TeX" rend="display">(4) \qquad \lambda_i = \langle s_0, a'_0 \rangle \langle a_0, a'_1 \rangle \cdots \langle a_{i-1}, a'_i \rangle \qquad (0 \leq i \leq n)</formula>
<note type="authorial" place="margin">à droite, dans une accolade : <formula notation="TeX">\mathcal{E}_{n+1} = k(s_0, a_0, \dots, a_n)</formula>. <hi rend="italic">NB</hi> <formula notation="TeX">\mathcal{E}_i</formula> engendré par <formula notation="TeX">i+1</formula> <unclear>éléments</unclear>.</note>
<del>(<formula notation="TeX">\mathcal{E}_i</formula> engendré par <formula notation="TeX">i+1</formula> <gap reason="illegible"/>). On a alors</del></p>
<p>1°) On a (5) <formula notation="TeX">s_i \in \mathcal{E}_i</formula> pour <del><gap reason="illegible"/></del> <add><formula notation="TeX">0 \leq i \leq n+1</formula></add>, donc <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">k(s_0, \dots, s_i) \subset \mathcal{E}_i</formula> <formula notation="TeX">(0 \leq i \leq n+1)</formula> <del><gap reason="illegible"/></del> (6) <formula notation="TeX">s_{i+1} \equiv \lambda_i a_i</formula> mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_{i}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">dans (6), le membre de droite est récrit ; on lit <formula notation="TeX">\lambda_i a_i</formula> modulo <formula notation="TeX">\mathcal{E}_i</formula>, sous réserve.</note></p>
<p>2°) Conditions (A) et (B) <add><formula notation="TeX">(1 \leq i \leq n+1)</formula> équivalent à supposer <formula notation="TeX">a'_i | \mathcal{E}_{i-1} = 0</formula> <formula notation="TeX">(0 \leq i \leq n)</formula></add>
<note type="editorial" resp="#pass">l'ajout, relié par un trait à « (A) et (B) », est de lecture incertaine.</note></p>
<p>A) <del>Les sections <formula notation="TeX">s_i</formula> (<formula notation="TeX">0 \leq i \leq n+1</formula>) sont lin. indépendantes</del> On a <del><gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula> <gap reason="illegible"/></del></p>
<p>(7) <formula notation="TeX">\tau_i \tau_j = \tau_j \tau_i</formula> pour <formula notation="TeX">0 \leq i, j \leq n</formula>, <formula notation="TeX">i, j</formula> non consécutifs</p>
<p>(8) <formula notation="TeX">\tau_i s_0 = s_0</formula> pour <formula notation="TeX">1 \leq i \leq n</formula></p>
<p>(9) <formula notation="TeX">(s_i)_{0 \leq i \leq n+1}</formula> libre dans <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">les numéros (7), (8), (9) sont récrits sur d'autres. À droite, une flèche vers (7)-(8) et, en oblique : « et il suffit que ce soit vrai modulo les <unclear>scalaires</unclear> dans <formula notation="TeX">\check{\mathbb{P}}(\mathcal{E})</formula> ».</note></p>
<p>B) On a</p>
<p>(10) <formula notation="TeX">\langle a_i, a'_j \rangle = 0</formula> <del><gap reason="illegible"/></del> pour <formula notation="TeX">0 \leq i, j \leq n</formula>, <formula notation="TeX">i, j</formula> non consécutifs</p>
<p>(11) <formula notation="TeX">\langle s_0, a'_i \rangle = 0</formula> pour <formula notation="TeX">1 \leq i \leq n</formula></p>
<p>(12) <formula notation="TeX">(s_0, \struck{\ill{}}\, a_0, \dots, a_n)</formula> libre dans <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula>.</p>
<p>(13) <formula notation="TeX">\lambda_n \in k^*</formula></p>
<p>3°) De plus, ces conditions impliquent que
<formula notation="TeX" rend="display">(14) \qquad \mathcal{E}_i = k(s_0, \dots, s_{i-1}) \qquad 0 \leq i \leq n+1</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">d'après (3) et la <hi rend="italic">NB</hi>, <formula notation="TeX">\mathcal{E}_i</formula> a <formula notation="TeX">i+1</formula> générateurs <formula notation="TeX">s_0, a_0, \dots, a_{i-1}</formula>, et (5) donne <formula notation="TeX">k(s_0, \dots, s_i) \subset \mathcal{E}_i</formula> ; on attendrait ici <formula notation="TeX">k(s_0, \dots, s_i)</formula>. L'indice <formula notation="TeX">i-1</formula> est bien celui de la page.</note>
<del><gap reason="illegible"/></del></p>
<p>(15) <del><formula notation="TeX">\mathcal{E}_i</formula> stable par <formula notation="TeX">\tau_0, \dots, \tau_{i-1}</formula> (<formula notation="TeX">\dots i</formula>)</del> <formula notation="TeX">\tau_j(\mathcal{E}_i) = \mathcal{E}_i</formula>    <formula notation="TeX">j \neq i</formula>    <formula notation="TeX">0 \leq i, j \leq n</formula></p>
<p>(16) <formula notation="TeX">\tau_i(\mathcal{E}_i) \neq \mathcal{E}_i</formula>    <formula notation="TeX">0 \leq i \leq n</formula>    si <formula notation="TeX">k \neq 0</formula></p>
<pb n="97" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=98"/><p><hi rend="italic">Dém.</hi></p>
<p>(1°) Prouvons la formule (5), qui se réduit à
<formula notation="TeX" rend="display">s_i \in \mathcal{E}_i \qquad 0 \leq i \leq n+1</formula>
— procédons par réc. sur <formula notation="TeX">i</formula>, la formule étant triviale pour <formula notation="TeX">i = 0</formula>. Et prouvons en même temps (6), (qui est vraie pour <formula notation="TeX">i = 0</formula> si on pose <formula notation="TeX">a_{-1} = s_0</formula>, <formula notation="TeX">\lambda_{-1} = 1</formula>, <formula notation="TeX">\mathcal{E}_{-1} = 0</formula>). On a
<formula notation="TeX" rend="display">s_{i+1} = \tau_i s_i = \underset{\substack{\cap \\ \mathcal{E}_i}}{s_i} + \langle s_i, a'_i \rangle a_i \in \mathcal{E}_i + k a_i = \mathcal{E}_{i+1}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">s_{i+1} \equiv \langle s_i, a'_i \rangle a_i \quad (\mathcal{E}_i)</formula>
comme
<formula notation="TeX" rend="display">s_i \equiv \struck{\ill{}}\ \lambda_{i-1} a_{i-1} \quad (\mathcal{E}_{i-1})</formula>
on aura
<formula notation="TeX" rend="display">\langle s_i, a'_i \rangle = \lambda_{i-1} \langle a_{i-1}, a'_i \rangle = \lambda_i ,</formula>
d'où la formule (6) pour <formula notation="TeX">i+1</formula> au lieu de <formula notation="TeX">i</formula>, si on suppose <formula notation="TeX">a'_i | \mathcal{E}_{i-1} = 0</formula>, OK.
<note type="editorial" resp="#pass">la dernière égalité utilise <formula notation="TeX">a'_i | \mathcal{E}_{i-1} = 0</formula> et la définition (4) de <formula notation="TeX">\lambda_i</formula> ; elle est juste sous cette hypothèse.</note></p>
<p><hi rend="italic">Corollaire</hi>. Soient
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
\begin{aligned}
h_i &amp;= k a_i \\
H_i &amp;= \mathrm{Ker}\, a'_i
\end{aligned}
\right.
\qquad 0 \leq i \leq n \ \struck{\ill{}}</formula>
les sous-modules associés à <formula notation="TeX">\tau_i</formula>, posons aussi <formula notation="TeX">\lbrace a_{-1} = s_0</formula>, <formula notation="TeX">h_{-1} = k s_0</formula> <del><gap reason="illegible"/></del>.
Les conditions ci-dessous <del>équivalentes</del> (A') et (B') sont équivalentes et impliquent la formule <unclear>(14)</unclear> (<formula notation="TeX">\mathcal{E}_i = k(s_0, \dots, s_{i-1})</formula>)
<note type="authorial" place="margin"><hi rend="italic">NB</hi> <formula notation="TeX">h_i</formula>, <formula notation="TeX">H_i</formula> <del>sont</del> définis en termes des <formula notation="TeX">\tau_i</formula>, dès que <hi rend="italic"><formula notation="TeX">a_i</formula>, <formula notation="TeX">a'_i</formula></hi> font libres.</note></p>
<p>(A') On a</p>
<p><del><gap reason="illegible"/></del> (15) <formula notation="TeX">h_i \subset H_j</formula> si <formula notation="TeX">-1 \leq i &lt; j \leq n</formula>, <formula notation="TeX">j \neq i+1</formula></p>
<p>(15') <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">(s_i)_{0 \leq i \leq n+1}</formula> est libre (ou encore, <del><gap reason="illegible"/></del> [<del><gap reason="illegible"/></del>] les <formula notation="TeX">h_i</formula> indépendants <del><gap reason="illegible"/></del> et <formula notation="TeX">h_i \not\subset H_{i+1}</formula> en chaque fibre, pour <formula notation="TeX">-1 \leq i \leq n-1</formula>)
<note type="editorial" resp="#pass">l'ajout entre parenthèses, dans la marge de droite, est raturé en plusieurs couches ; lecture incertaine.</note></p>
<p>(B') On a</p>
<p>(17) <formula notation="TeX">\langle a_i, a'_j \rangle = 0</formula> pour <formula notation="TeX">-1 \leq i &lt; j \leq n</formula>, <formula notation="TeX">j \neq i+1</formula></p>
<p>(18) <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">(a_i)_{-1 \leq i \leq n}</formula> est libre</p>
<p>(19) <formula notation="TeX">\lambda_n \in k^*</formula></p>
<p>Bien sûr, (17) n'est qu'une reformulation de (15), et il reste à prouver, en admettant (15) et (17) vrais, que (15') équivaut à (18) <formula notation="TeX">+</formula> (19). <del>Pour <gap reason="illegible"/></del> <del>On <gap reason="illegible"/></del>. On peut supposer que <del><gap reason="illegible"/></del> (<formula notation="TeX">S</formula> <add>i.e. <formula notation="TeX">n \geq 0</formula></add>) <gap reason="illegible"/>
<note type="authorial" place="margin">dans la marge gauche, en travers : <formula notation="TeX">a_i \notin \mathcal{E}_{i-1}</formula> (lecture incertaine : l'appartenance est récrite).</note></p>
<pb n="98" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=99"/><p>déjà prouvé pour <formula notation="TeX">n-1</formula>, et que <formula notation="TeX">s_0 \dots s_n</formula> et <formula notation="TeX">(a_{-1}, \dots, a_{n-1})</formula> sont lin. indép. et <formula notation="TeX">(s_0, \dots, s_n)</formula> engendrent <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula>. <del>On a donc <gap reason="illegible"/></del> <del>Donc que <formula notation="TeX">(s_0, \dots, s_n, s_{n+1})</formula> libre <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">s_{n+1}</formula> libre mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula> ; <formula notation="TeX">s_{n+1} \equiv \lambda_n a_n</formula> mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula>, donc <formula notation="TeX">s_{n+1}</formula> et <formula notation="TeX">(s_0 \dots s_{n+1})</formula> libre <gap reason="illegible"/></del> <del><formula notation="TeX">s_{n+1}</formula></del> or par (6)
<formula notation="TeX" rend="display">s_{n+1} \equiv \struck{\ill{}}\ \lambda_n a_n \quad (\mathcal{E}_n)</formula>
donc la condition équivaut à <formula notation="TeX">\alpha</formula>) <formula notation="TeX">a_n</formula> libre mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula>, i.e. (18), et <formula notation="TeX">\beta</formula>) <del><gap reason="illegible"/></del> la condition (19). <del><gap reason="illegible"/></del>
<note type="editorial" resp="#pass">les numéros (18), (19) sont récrits sur d'autres.</note></p>
<p>Donc on a l'équivalence dite, et de plus ces conditions équiv. impliquent <del><formula notation="TeX">\mathcal{E}_n = k(s_0, \dots, s_n)</formula></del> <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\mathcal{E}_{n+1} = \mathcal{E}_n + k s_{n+1} = k(s_0, \dots, s_n) + k s_{n+1} = k(s_0, \dots, s_{n+1}) ,</formula>
ce qui achève la dém. du corollaire.
<note type="editorial" resp="#pass">ici <formula notation="TeX">\mathcal{E}_{n+1} = k(s_0, \dots, s_{n+1})</formula>, avec le même indice que <formula notation="TeX">\mathcal{E}</formula> ; cela confirme que le <formula notation="TeX">s_{i-1}</formula> de la formule (14), page 96, est un glissement d'indice.</note></p>
<p>(2°)<note type="editorial" resp="#pass">le numéro est cerclé.</note> On procède par récurrence sur <formula notation="TeX">n</formula>, supposant (<formula notation="TeX">n \geq 0</formula>) que c'est prouvé déjà pour <formula notation="TeX">n-1</formula>. Donc on peut supposer que toutes les conditions, écrites dans A, B sont satisfaites pour le système <formula notation="TeX">(s_0, \tau_0, \dots, \tau_{n-1})</formula>, et qui a <del>donc</del> <add>et de plus</add> <del><formula notation="TeX">\mathcal{E}_n = k(s_0, \dots, s_n)</formula></del> (14) pour <formula notation="TeX">0 \leq i \leq n</formula>, et prouvons que alors les syst. de conditions
(A'') :</p>
<list rend="itemize">
<label><formula notation="TeX">\alpha</formula>)</label><item><formula notation="TeX">\tau_n</formula> commute à <formula notation="TeX">\tau_0 \dots \tau_{n-2}</formula></item>
<label><formula notation="TeX">\beta</formula>)</label><item><formula notation="TeX">\tau_n s_0 = s_0</formula></item>
<label><formula notation="TeX">\gamma</formula>)</label><item><formula notation="TeX">s_{n+1}</formula> libre mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula></item>
</list>
<p>équivaut au syst. de conditions (B'') :</p>
<list rend="itemize">
<label><formula notation="TeX">\alpha</formula>)</label><item><formula notation="TeX">\langle a_i, a'_n \rangle = 0</formula>, <formula notation="TeX">\langle a'_i, a_n \rangle = 0</formula> pour <formula notation="TeX">0 \leq i \leq n-2</formula></item>
<label><formula notation="TeX">\beta</formula>)</label><item><formula notation="TeX">\langle s_0, a'_n \rangle = 0</formula></item>
<label><formula notation="TeX">\gamma</formula>)</label><item><formula notation="TeX">a_n</formula> libre mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula></item>
<label><formula notation="TeX">\delta</formula>)</label><item><formula notation="TeX">\lambda_n \in k^*</formula></item>
</list>
<p>et que ces conditions impliquent
<formula notation="TeX" rend="display">\mathcal{E}_{n+1} = k(s_0, \dots, s_{n+1}) .</formula>
(20)
<note type="editorial" resp="#pass">« (20) » est écrit seul au pied de la page. Dans <formula notation="TeX">\alpha</formula>) de (B''), le second crochet s'écrit <formula notation="TeX">\langle a'_i, a_n \rangle</formula>, les arguments dans l'ordre inverse de l'autre.</note></p>
<pb n="99" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=100"/><p>Comme <formula notation="TeX">s_{n+1} = \tau_n s_n = s_n + \langle s_n, a'_n \rangle a_n</formula>, <add>la condition de (<formula notation="TeX">\mathrm{A}''\gamma</formula>)</add> <formula notation="TeX">s_{n+1}</formula> libre mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula>, implique <formula notation="TeX">a_n</formula> libre mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula>, donc <formula notation="TeX">(s_0, a_0, \dots, a_n)</formula> libre.
<del>En particulier, <formula notation="TeX">(a_i, a_n)</formula> est libre si <formula notation="TeX">0 \leq i \leq n-1</formula>, donc <formula notation="TeX">\tau_i</formula> commutant à <formula notation="TeX">\tau_n</formula> si <formula notation="TeX">\langle a'_i, a_n \rangle = \langle a_i, a'_n \rangle = 0</formula>. De même <formula notation="TeX">(s_0, a_n)</formula> étant libre, la condition <formula notation="TeX">\tau_n s_0 = s_0</formula> <gap reason="illegible"/> (<gap reason="illegible"/>) <gap reason="illegible"/> implique</del>
<note type="editorial" resp="#pass">passage encadré et barré de traits obliques.</note>
Donc on peut supposer, pour établir l'équivalence de (A'') et (B''), que <formula notation="TeX">(s_0, a_0, \dots, a_n)</formula> est libre. Mais alors <formula notation="TeX">(a_i, a_n)</formula> étant libre pour <formula notation="TeX">0 \leq i \leq n-2</formula>, la condition <formula notation="TeX">\alpha</formula>) de (<formula notation="TeX">\mathrm{A}''\alpha</formula>) s'interprète par (<formula notation="TeX">\mathrm{B}''\alpha</formula>), (<formula notation="TeX">\mathrm{A}''\beta</formula>) par (<formula notation="TeX">\mathrm{B}''\beta</formula>), il reste à montrer, <hi rend="italic">moyennant les conditions précédentes supposées satisfaites</hi>, que (<formula notation="TeX">\mathrm{A}''\gamma</formula>) équivaut à (<formula notation="TeX">\mathrm{B}''\delta</formula>), <del>Or</del> <add>Or (<formula notation="TeX">\mathrm{A}''\gamma</formula>)</add>, par l'hypoth. faite de liberté de <formula notation="TeX">a_n</formula> mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n</formula>, équivaut à
<formula notation="TeX" rend="display">\langle s_n, a'_n \rangle \in k^* ,</formula>
or par hyp. de récurrence et 1°) déjà prouvé, on a
<formula notation="TeX" rend="display">s_n \equiv \lambda_{n-1} a_{n-1} \quad \text{mod } \mathcal{E}_{n-1}</formula>
et <formula notation="TeX">a'_n | \mathcal{E}_{n-1} = 0</formula> par (<formula notation="TeX">\mathrm{B}''\alpha, \beta</formula>), donc
<formula notation="TeX" rend="display">\langle s_n, a'_n \rangle = \lambda_{n-1} \langle a_{n-1}, a'_n \rangle = \lambda_n</formula>
donc on trouve bien la condition <formula notation="TeX">\lambda_n \in k^*</formula> de (<formula notation="TeX">\mathrm{B}''\delta</formula>). Enfin il est évident que toutes ces conditions impliquent <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n + k s_{n+1} = \mathcal{E}_n + k a_n = \mathcal{E}_{n+1}</formula>, et comme <formula notation="TeX">\mathcal{E}_n = k(s_0, \dots, s_n)</formula> par hyp. de récurrence, on en déduit bien (20),</p>
<p>cqfd.</p>
<pb n="100" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/72.pdf#page=101"/><p>(3°)<note type="editorial" resp="#pass">le numéro est cerclé.</note> On a déjà prouvé (14), il faut prouver (15) (16).</p>
<p><hi rend="italic">Formule</hi> (15) : Pour <formula notation="TeX">j &lt; i</formula> cela provient de <formula notation="TeX">\tau_j = \mathrm{id} + a'_j \otimes a_j</formula>, et <formula notation="TeX">a_j \in \mathcal{E}_i</formula>, pour <formula notation="TeX">j &gt; i</formula> cela provient de <formula notation="TeX">a'_j | \mathcal{E}_i = 0</formula> <add>(moyennant les hyp. A) B))</add>, qui implique <formula notation="TeX">\mathcal{E}_i \subset H_j</formula> <formula notation="TeX">(\mathcal{E}^{\tau_j})</formula>.
<note type="editorial" resp="#pass">sous <formula notation="TeX">H_j</formula>, un signe d'égalité vertical renvoie à « <formula notation="TeX">\mathcal{E}^{\tau_j}</formula> ».</note></p>
<p><hi rend="italic">Formule</hi> 16. On a
<formula notation="TeX" rend="display">\mathcal{E}_i = \mathcal{E}_{i-1} + k a_{i-1} ,</formula>
donc
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{aligned}
\tau_i \mathcal{E}_i &amp;= \underbrace{\tau_i \mathcal{E}_{i-1}}_{\mathcal{E}_{i-1}} + k \tau_i a_{i-1} \\
&amp;= \mathcal{E}_{i-1} + k \underbrace{\langle a_{i-1}, a'_i \rangle}_{\in k^*} a_i = \mathcal{E}_{i-1} + k a_i
\end{aligned}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">la première égalité omet le terme <formula notation="TeX">k a_{i-1}</formula> de <formula notation="TeX">\tau_i a_{i-1} = a_{i-1} + \langle a_{i-1}, a'_i \rangle a_i</formula> ; le résultat <formula notation="TeX">\mathcal{E}_{i-1} + k a_i</formula> est celui de la page.</note>
<unclear>libre</unclear> mod <formula notation="TeX">\mathcal{E}_{i-1}</formula>, cela et comme (<formula notation="TeX">a_{i-1}</formula> et <formula notation="TeX">a_i</formula>) <del><gap reason="illegible"/></del> prouve notre assertion.
<note type="editorial" resp="#pass">l'ordre des deux dernières lignes sur la page est incertain.</note></p>
<p><hi rend="italic">Corollaire</hi> 2. Sous les conditions du <del><gap reason="illegible"/></del>) (<unclear>équivalentes à</unclear> les conditions du Th. + 2° corollaire), <del><gap reason="illegible"/></del> on a, posant
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
\begin{aligned}
\mathcal{E}^{\tau_i} &amp;= \mathrm{Ker}\, a'_i \ (\overset{\mathrm{df}}{=} H_i) \\
k a_i &amp;= \mathrm{Im}(\tau_i - \mathrm{id}) \ (\overset{\mathrm{df}}{=} h_i)
\end{aligned}
\right.
\qquad 0 \leq i \leq n</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">devant l'accolade, un premier essai biffé (« <formula notation="TeX">H_i \overset{\mathrm{df}}{=}</formula> »).</note></p>
<list rend="itemize">
<label>(21)</label><item>(l'accolade ci-dessus)</item>
<label>(22)</label><item><formula notation="TeX">\mathcal{E}_i \subset H_j</formula> <del>(<formula notation="TeX">\mathrm{Ker}\, a'_j</formula>)</del> pour <formula notation="TeX">0 \leq i &lt; j \leq n</formula></item>
<label>(23)</label><item><formula notation="TeX">\mathcal{E}_i \cap H_i = \mathcal{E}_{i-1}</formula>,</item>
<label>(24)</label><item><formula notation="TeX">\tau_i \tau_{i+1} \neq \tau_{i+1} \tau_i</formula>, <hi rend="italic">même modulo <formula notation="TeX">k^*</formula></hi> (si <formula notation="TeX">k \neq 0</formula>)</item>
<label>(25)</label><item><del><formula notation="TeX">h_i \in H_i</formula></del> i.e. <formula notation="TeX">\langle a_i, a'_{i+1} \rangle \in k^*</formula> (donc <formula notation="TeX">\neq 0</formula> si <formula notation="TeX">k \neq 0</formula>) (<formula notation="TeX">-1 \leq i \leq n</formula>)</item>
<label>(25')</label><item><formula notation="TeX">h_i \not\subset H_{i+1}</formula> si <formula notation="TeX">k \neq 0</formula><note type="editorial" resp="#pass">sous <formula notation="TeX">h_i</formula> et <formula notation="TeX">H_{i+1}</formula>, reliés par des signes <formula notation="TeX">=</formula> verticaux : <formula notation="TeX">k a_i</formula> et <formula notation="TeX">\mathrm{Ker}\, a'_{i+1}</formula>.</note></item>
</list>
<p><note type="editorial" resp="#pass">le numéro (21) est en face de l'accolade de définition ; (24), (25) sont récrits sur d'autres chiffres. Sous (25), biffé : « <formula notation="TeX">k a_i</formula> — <formula notation="TeX">\mathrm{Ker}\, a'_{i+1}</formula> ».</note></p>
<p>La formule (22) est déjà prouvée, (21) 1° provient du fait que <formula notation="TeX">a'_i</formula> <unclear>est</unclear> libre, (21 2°) du fait que <formula notation="TeX">a'_i : \mathcal{E} \to k</formula> est surjectif, car <formula notation="TeX">\langle a_{i-1}, a'_i \rangle \in k^*</formula> (avec <formula notation="TeX">a_{-1} = s_0</formula> !) grâce à (13) (4). <del>Donc</del> La formule (23) provient de <formula notation="TeX">\mathcal{E}_i = k(a_{-1}, \dots, a_{i-1})</formula>, et que <formula notation="TeX">H_i = \mathrm{Ker}\, a'_i</formula>, <formula notation="TeX">a'_i</formula> nul sur <formula notation="TeX">a_j</formula> <formula notation="TeX">(-1 \leq j \leq i-2)</formula>, <formula notation="TeX">\langle a_{i-1}, a'_i \rangle \in k^*</formula>.</p>
</div>
      </div>
    </body>
  </text>
</TEI>
