<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:lang="fr">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>Fonds Grothendieck, cote n° 60, pages 21–40 — transcription</title>
        <author>Alexandre Grothendieck</author>
        <respStmt>
          <resp>transcription automatique — première passe, non vérifiée contre les pages par une personne (<date when="2026-09-26">2026-09-26</date>)</resp>
          <name xml:id="pass" type="model">Opus 5.5 (claude-opus-5-5)</name>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>procédure, outillage, export TEI</resp>
          <orgName xml:id="ed">grothendieck.commutator.io (Commutator, Paris)</orgName>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <editionStmt>
        <edition>Édition de démonstration</edition>
      </editionStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>Commutator</publisher>
        <pubPlace>Paris</pubPlace>
        <date when="2026-09-26">2026-09-26</date>
        <availability status="restricted">
          <p>Le fonds Alexandre Grothendieck est sous droits. Cette transcription
          est une édition de démonstration, non autorisée, produite par une
          machine et non vérifiée ; aucune image du fonds n'est reproduite. La
          source LaTeX dont ce fichier dérive est publiée sous https://github.com/Commutator-IO/grothendieck-project.</p>
        </availability>
        <ref target="https://grothendieck.commutator.io/">https://grothendieck.commutator.io</ref>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <country>France</country>
            <settlement>Montpellier</settlement>
            <repository>Université de Montpellier</repository>
            <collection>Fonds Alexandre Grothendieck (archives mathématiques, 1949–1991)</collection>
            <idno type="cote">60</idno>
          </msIdentifier>
          <head>Fonctions L / Équation fonctionnelle des fonctions L (cas géométrique) : notes manuscrites (s.d.)</head>
          <msContents>
            <summary>Pages 21 à 40 de la cote, dans la
            numérotation des archivistes (crayon, en bas à gauche de chaque
            page) ; lot 2 de vingt pages.
            Les pages absentes de la transcription ne portent pas de
            mathématiques et sont omises ; le saut dans la numérotation en est
            le seul enregistrement.</summary>
          </msContents>
          <history><origin><origDate>[à partir de 1962- à partir de 1971]</origDate><note>Datation de l'inventaire de l'Université de Montpellier, reproduite telle quelle ; les crochets sont ceux des archivistes.</note></origin></history>
          <additional>
            <surrogates>
              <bibl>
                <ref target="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf">https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf</ref>
                <note>Fac-similé numérique de l'Université de Montpellier. Sa
                première page est une feuille de garde générée par
                l'université : la page <hi rend="italic">n</hi> des archivistes
                est la page <hi rend="italic">n</hi>+1 du PDF, et l'attribut
                <hi rend="monospace">facs</hi> de chaque
                <hi rend="monospace">pb</hi> tient compte de ce décalage.</note>
              </bibl>
            </surrogates>
          </additional>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    <encodingDesc>
      <projectDesc>
        <p>Transcription mathématique du fonds, une passe de vingt pages par
        conversation avec un grand modèle multimodal, sous la procédure
        <hi rend="monospace">transcribe-grothendieck</hi> du dépôt. Le fichier
        LaTeX est la source de référence ; ce TEI en est dérivé mécaniquement
        par <hi rend="monospace">scripts/tei.mjs</hi> et n'a pas été relu.</p>
      </projectDesc>
      <editorialDecl>
        <p>L'édition n'est pas diplomatique : elle encode les mathématiques et
        l'apparat, rien du support. Correspondance avec l'apparat de la source :
        <hi rend="monospace">\ill</hi> devient <hi rend="monospace">gap[@reason='illegible']</hi>
        (jamais deviné) ; <hi rend="monospace">\uncertain</hi> devient
        <hi rend="monospace">unclear</hi> ; <hi rend="monospace">\add</hi> devient
        <hi rend="monospace">supplied</hi> ; <hi rend="monospace">\struck</hi> devient
        <hi rend="monospace">del</hi> (biffé par l'auteur) ;
        <hi rend="monospace">\note</hi> devient <hi rend="monospace">note[@type='editorial']</hi>
        (du transcripteur) ; <hi rend="monospace">\marginal</hi> devient
        <hi rend="monospace">note[@type='authorial'][@place='margin']</hi> (de l'auteur) ;
        <hi rend="monospace">\page</hi> devient <hi rend="monospace">pb</hi>.</p>
        <p>Les mathématiques sont transportées en TeX dans
        <hi rend="monospace">formula[@notation='TeX']</hi>, les diagrammes
        commutatifs en <hi rend="monospace">formula[@notation='tikz-cd']</hi>,
        sans conversion. Une marque d'apparat située à l'intérieur d'une
        formule (un exposant illisible, un symbole biffé) reste dans le TeX de
        la formule, sous les mêmes macros.</p>
        <p>Orthographe, ponctuation et lapsus de l'auteur sont conservés ; une
        faute évidente est signalée par une note, jamais corrigée.</p>
      </editorialDecl>
      <appInfo>
        <application ident="grothendieck-tei" version="1">
          <label>scripts/tei.mjs</label>
          <ref target="https://github.com/Commutator-IO/grothendieck-project">https://github.com/Commutator-IO/grothendieck-project</ref>
        </application>
      </appInfo>
    </encodingDesc>
    <profileDesc>
      <langUsage>
        <language ident="fr">français, avec la notation mathématique de l'auteur</language>
      </langUsage>
    </profileDesc>
    <revisionDesc>
      <change when="2026-09-26" who="#pass">Première passe de transcription.</change>
      <change when="2026-09-26" who="#ed">Export TEI depuis la source LaTeX.</change>
    </revisionDesc>
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <div type="batch" n="2">
<pb n="22" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=23"/><p><hi rend="italic">Dans le cas d'un motif <formula notation="TeX">E</formula></hi>,
<note type="editorial" resp="#pass">ces mots sont entourés d'un trait en haut de la page ; « motif » est souligné</note>
on va exprimer <formula notation="TeX">\delta(E)</formula> et <formula notation="TeX">\chi(E)</formula> en termes des <del><gap reason="illegible"/></del>
composantes virtuelles des <formula notation="TeX">R f_{!}(E)</formula> (utilisant les conj. de Weil), on
trouve
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
  \begin{array}{l}
    \chi(E) = \sum (-1)^i \beta_i(E) \\[6pt]
    \delta(E) = \prod_i \delta\bigl(h^i_{!}(E)\bigr)^{(-1)^i}
  \end{array}
  \right.</formula>
<note type="authorial" place="margin">en face : <formula notation="TeX">\beta_i(E)</formula> les nbs de Betti virtuels à coeff. dans <formula notation="TeX">E</formula></note>
Or <formula notation="TeX">h^i_{!}(E)</formula> donne <unclear>des</unclear> valeurs propres de val. absolue
<formula notation="TeX">p^{i/2}</formula>, donc
<formula notation="TeX" rend="display">\delta\bigl(h^i_{!}(E)\bigr) = \varepsilon_i\, p^{\frac{i \beta_i}{2}}</formula>
(NB. <formula notation="TeX">i\beta_i/2</formula> <unclear>toujours</unclear> entier)
<note type="editorial" resp="#pass">devant <formula notation="TeX">\delta(h^i_{!}(E))</formula>, un premier départ est biffé</note>
où <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">\varepsilon_i</formula> est défini comme un signe de déterminant
virtuel, et <formula notation="TeX">\varepsilon_i</formula> est <formula notation="TeX">= +1</formula> si <formula notation="TeX">i</formula> est impair. On trouve donc
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
  \begin{array}{l}
    \delta(E) = \varepsilon(E)\, p^{\frac{1}{2}\sum_i (-1)^i i\, \beta_i(E)} \\[6pt]
    \varepsilon(E) = \prod_i \varepsilon_i(E)
  \end{array}
  \right.</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">entre <formula notation="TeX">\delta(E) =</formula> et <formula notation="TeX">\varepsilon(E)</formula>, un premier membre de droite,
une puissance de <formula notation="TeX">p</formula>, est lourdement biffé</note>
<note type="authorial" place="margin">en face : <formula notation="TeX">\varepsilon(E)</formula> et les <formula notation="TeX">\varepsilon_i(E)</formula> sont <formula notation="TeX">\pm 1</formula>,
<formula notation="TeX">\varepsilon_i(E) = +1</formula> si <formula notation="TeX">i</formula> impair.</note></p>
<pb n="24" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=25"/><p><gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> de <formula notation="TeX">L_E</formula> et <formula notation="TeX">L^{\infty}_{DE}</formula> …
<del><formula notation="TeX">R f_{*}\, j^{*} R i_{*}(E)</formula></del>
<formula notation="TeX" rend="display">R_{\infty} f(E) = R f_{*}\, j^{*}\bigl(R i_{*}(E)\bigr)</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{aligned}
    D\, R_{\infty} f(E) &amp;= D\, R f_{*}(\quad) \\
      &amp;= R f_{*}\, D(\quad) \\
      &amp;= R f_{*}\, R j^{!}\bigl(D\, R i_{*}(E)\bigr) \\
      &amp;= R f_{*}\Bigl(R j^{!}\bigl(R i_{!}(D E)\bigr)\Bigr)
  \end{aligned}</formula>
<note type="authorial" place="margin">une accolade embrasse les deuxième et troisième lignes : <hi rend="italic">dualité locale</hi></note>
<note type="editorial" resp="#pass">les parenthèses des deux premières lignes sont laissées vides ; sous
la dernière, une accolade renvoie à <formula notation="TeX">j^{*}\bigl(R i_{*}(D(E))\bigr)[1]</formula></note>
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{D\, R^{*}_{\infty} f(E) = R^{*}_{\infty} f\bigl(D(E)\bigr)\, [1]}</formula>
<note type="authorial" place="margin">en face : <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">1</formula> ou <formula notation="TeX">-1</formula> !</note>
<note type="editorial" resp="#pass">une ligne suivante, <formula notation="TeX">L^{\infty}_E \ldots L^{\infty}_{\check E} \ldots = 1</formula>,
est biffée de plusieurs traits</note></p>
<p><formula notation="TeX">L^{\infty}_{D(E)}</formula> <del>Supposons … <formula notation="TeX">D(E) \simeq \check E(n+\rho)</formula>,
on trouve</del></p>
<p>Supposons <formula notation="TeX">E</formula> loc. ct. <supplied resp="#pass">de poids <formula notation="TeX">\rho</formula></supplied> et <formula notation="TeX">X</formula> lisse de dim. <gap reason="illegible"/>
<gap reason="illegible"/>, <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> :
<note type="editorial" resp="#pass">« de poids <formula notation="TeX">\rho</formula> » est écrit au-dessus de la ligne ; la fin de la
phrase, à droite, se lit mal</note>
<formula notation="TeX" rend="display">D(E) \simeq \check E(n) \simeq E(n + \rho)</formula>
d'où
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{D\, R^{*}_{\infty} f(E) \simeq R^{*}_{\infty} f(E)\,(n + \rho)\,[1]}</formula>
donc <gap reason="illegible"/> l'équation fonctionnelle
<formula notation="TeX" rend="display">(-t)^{-\chi_{\infty}(E)}\, \delta_{\infty}(E)\, L^{\infty}_E(t^{-1})
  = L^{\infty}_E\bigl(p^{-(n+\rho)} t\bigr)^{-1}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">devant <formula notation="TeX">(-t)</formula>, un signe biffé</note>
i.e.
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{L^{\infty}_E\Bigl(\frac{1}{p^{n+\rho}\, t}\Bigr) L^{\infty}_E(t)\,
    (-t)^{\chi_{\infty}(E)}\, \delta_{\infty}(E) = 1}</formula></p>
<pb n="26" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=27"/><p><hi rend="italic">NB</hi>
<formula notation="TeX" rend="display">\chi_{\infty}(E) = \varepsilon\bigl(R f_{*}(E)\bigr) - \varepsilon\bigl(R f_{!}(E)\bigr)</formula>
or on a vu que les deux <formula notation="TeX">\varepsilon</formula> sont égaux, donc
<formula notation="TeX">\chi_{\infty}(E) = 0</formula>. <unclear>D'autre part</unclear>
<note type="editorial" resp="#pass">comme page 20, <formula notation="TeX">\varepsilon</formula> note ici la caractéristique d'Euler du
complexe</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\delta_{\infty}(E) = \delta\bigl(R f_{*}(E)\bigr)\, \delta\bigl(R f_{!}(E)\bigr)^{-1}</formula>
et on a vu que
<formula notation="TeX" rend="display">p^{(n+\rho)\chi(E)}\, \delta\bigl(R f_{*}(E)\bigr)^{-1} = \delta\bigl(R f_{!}(E)\bigr)</formula>
d'où
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
  \begin{array}{l}
    \delta_{\infty}(E) = p^{(n+\rho)\chi(E)}\, \delta(E)^{-2} = \varepsilon(E)^{-2} \\[6pt]
    \varepsilon(E) = \delta(E)\, p^{-(n+\rho)\chi(E)/2}
  \end{array}
  \right.</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">après <formula notation="TeX">\varepsilon(E)^{-2}</formula>, une expression est lourdement biffée ; le
<formula notation="TeX">\varepsilon</formula> de ces deux lignes est tracé en gras</note>
(<formula notation="TeX">= \pm 1</formula> si <formula notation="TeX">X</formula> est <del><gap reason="illegible"/></del> propre)</p>
<p>(qui est bien <formula notation="TeX">1</formula> lorsque <formula notation="TeX">X</formula> est complet !)</p>
<p>d'où l'équation fonctionnelle
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{L^{\infty}_E\Bigl(\frac{1}{p^{n+\rho}\, t}\Bigr) L^{\infty}_E(t)\,
    \delta_{\infty}(E) = 1}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\Bigl(\delta_{\infty}(E) = p^{(n+\rho)\chi(E)}\, \delta(E)^{-2} = \varepsilon(E)^{-2}\Bigr)</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">avant le dernier signe <formula notation="TeX">=</formula>, un symbole est biffé</note></p>
<p>[Invariants arithmétiques <unclear>intéressants</unclear>, (moyennant la
connaissance de l'invariant géométrique <formula notation="TeX">\chi(E)</formula>, et de <formula notation="TeX">q = p^{n+\rho}</formula>) :
<formula notation="TeX" rend="display">\delta(E) = \delta^{*}_{!}(E) , \quad
  \delta'(E) = \delta^{*}_{*}(E) , \quad
  \varepsilon(E) , \quad
  \delta_{\infty}(E) ]</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">dans <formula notation="TeX">q = p^{n+\rho}</formula>, le <formula notation="TeX">q</formula> surcharge une autre lettre</note>
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{\delta(E)\,\delta'(E) = q^{\chi(E)}}
  \qquad
  \boxed{\varepsilon(E) = \delta(E)\, q^{-\chi(E)/2} = \delta'(E)\, q^{-\chi(E)/2}}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{\delta_{\infty}(E) = q^{\chi(E)}\, \delta(E)^{-2} = q^{-\chi(E)}\, \delta'(E)^{2}
    = \varepsilon(E)^{-2}}</formula>
<note type="authorial" place="margin">une flèche part du signe <formula notation="TeX">=</formula> de la deuxième formule encadrée :
variance avec <formula notation="TeX">E</formula>, <formula notation="TeX">X</formula> !!</note>
<note type="authorial" place="margin">dans un ovale, à gauche : NB. <formula notation="TeX">\varepsilon(E) = \pm 1</formula> si <formula notation="TeX">X</formula> complet</note>
<note type="editorial" resp="#pass">la page écrit bien <formula notation="TeX">\delta'(E)\, q^{-\chi(E)/2}</formula> dans la deuxième
formule encadrée ; d'après la première, on attendrait
<formula notation="TeX">\delta'(E)^{-1} q^{\chi(E)/2}</formula>. On transcrit tel quel. L'exposant <formula notation="TeX">2</formula> de
<formula notation="TeX">\delta'(E)</formula> dans la troisième formule, au bord de la feuille, est douteux</note></p>
<pb n="28" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=29"/><p>Comparons cette équation fonctionnelle avec celle pour la fonction <formula notation="TeX">L_E</formula>, on
trouve, en <del>substituant</del> posant pour simplifier <formula notation="TeX">p^{n+\rho} = q</formula>, et
<formula notation="TeX">A(t)\, \delta(E)\, (-t)^{\chi(E)} = B(t)</formula> :
<formula notation="TeX" rend="display">L\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr) = B(t)\, L(t)</formula>
et faisant <formula notation="TeX">t \mapsto \frac{1}{qt}</formula> dedans, on trouve
<formula notation="TeX" rend="display">L(t) = B\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr) L\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr)
  = B\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr) B(t)\, L(t)</formula>
d'où
<formula notation="TeX" rend="display">B(t)\, B\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr) = 1 .</formula>
Remplaçant <formula notation="TeX">B</formula> par sa valeur, on trouve
<formula notation="TeX" rend="display">L^{\infty}_E\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr)^{-1} \delta(E)\, (-t)^{\chi(E)}\,
  L^{\infty}_E(t)^{-1}\, \delta(E) \Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr)^{\chi(E)} = 1</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">dans le premier argument, un <formula notation="TeX">p</formula> biffé précède <formula notation="TeX">qt</formula> ; le dernier
facteur est surchargé et pourrait porter un signe <formula notation="TeX">-</formula></note>
i.e.
<formula notation="TeX" rend="display">L^{\infty}_E(t)\, L^{\infty}_E\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr) = \delta(E)^2\, q^{-\chi(E)}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">devant <formula notation="TeX">q^{-\chi(E)}</formula>, un petit symbole biffé ; au-dessous, une ligne
commençant par <formula notation="TeX">L^{\infty}_E\bigl(\frac{1}{p^{n+\rho} t}\bigr)</formula> est biffée</note>
C'est précisément l'équation fonctionnelle explicitée plus haut.</p>
<p>Posons
<formula notation="TeX" rend="display">\xi_E(t) = t^{\frac{\chi(E)}{2}} L_E(t)</formula>
alors
<formula notation="TeX" rend="display">\begin{aligned}
    \xi_E\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr)
      &amp;= \Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr)^{\chi(E)/2} L_E\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr)
       = \Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr)^{\chi(E)/2} A(t)\, \delta(E)\, (-t)^{\chi(E)} L_E(t) \\
      &amp;= q^{-\chi(E)/2} A(t)\, \delta(E)\, (-1)^{\chi(E)}\; t^{\chi(E)/2} L_E(t)
  \end{aligned}</formula>
i.e.
<note type="editorial" resp="#pass">sous la dernière ligne, deux accolades : l'une sous
<formula notation="TeX">q^{-\chi(E)/2} \ldots (-1)^{\chi(E)}</formula>, l'autre sous <formula notation="TeX">t^{\chi(E)/2} L_E(t)</formula>,
légendée <formula notation="TeX">\xi_E(t)</formula></note></p>
<pb n="30" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=31"/><p><formula notation="TeX" rend="display">\boxed{\xi_E\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr) = A(t)\, \varepsilon'(E)\, \xi_E(t)}
  \qquad q = p^{n\rho}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass"><formula notation="TeX">A</formula> porte un petit exposant qui ne se lit pas ; la page écrit
<formula notation="TeX">q = p^{n\rho}</formula>, sans signe <formula notation="TeX">+</formula> visible, là où les pages 26-28 ont
<formula notation="TeX">q = p^{n+\rho}</formula></note>
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
  \begin{array}{l}
    A(t) = L^{\infty}_E\Bigl(\dfrac{1}{qt}\Bigr)^{-1} \\[8pt]
    \varepsilon'(E) = \varepsilon(E)\, (-1)^{\chi(E)}
  \end{array}
  \right.
  \qquad
  \varepsilon(E) = \delta(E)\, q^{-\chi(E)/2}</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">dans la dernière formule, un premier membre de droite est biffé</note></p>
<p>Si <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">X</formula> complète
<formula notation="TeX">\left\lbrace
\begin{array}{l}
  A(t) = 1 \\
  \varepsilon'(E) = \pm 1
\end{array}
\right.</formula></p>
<pb n="32" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=33"/><p>Cas d'une courbe alg.</p>
<p><formula notation="TeX">X</formula> <supplied resp="#pass"><unclear>courbe</unclear>,</supplied> lisse projective [<unclear>irréd.</unclear>] sur
<formula notation="TeX">\mathbb{F}_p</formula>, <del><gap reason="illegible"/></del> corps de fonctions <formula notation="TeX">K</formula>.
<note type="editorial" resp="#pass">le mot entre virgules et le crochet sont écrits au-dessus de la ligne</note></p>
<p><formula notation="TeX">E_\eta</formula> <formula notation="TeX">\mathbb{Q}_\ell</formula>-faisceau constr. sur <formula notation="TeX">\eta = \operatorname{Spec} K</formula>.</p>
<p>On veut lui associer une « fonction <formula notation="TeX">L</formula> ». C'est <unclear>raisonnable</unclear>,
car <formula notation="TeX">K</formula> détermine <formula notation="TeX">X</formula>.</p>
<p>Prenons d'abord <formula notation="TeX">E = i_{*}(E_\eta)</formula>, où <formula notation="TeX">i : \eta \to X</formula>.</p>
<p>On sait alors que
<formula notation="TeX" rend="display">D(E) = i_{*}(\check E_\eta)(1)</formula>
<del>Donc si on suppose</del> Donc si on pose
<formula notation="TeX">L^{*}_{E_\eta}(t) = L_{i_{*}(E_\eta)}(t)</formula>, on aura
<formula notation="TeX" rend="display">L^{*}_{\check E_\eta}\Bigl(\frac{1}{pt}\Bigr)
  = (-t)^{\chi^{*}(\check E_\eta)}\, \delta^{*}(E_\eta)\, L^{*}_{E_\eta}(t)</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">devant <formula notation="TeX">\bigl(\frac{1}{pt}\bigr)</formula>, un symbole biffé</note>
si on pose
<formula notation="TeX" rend="display">\chi^{*}(E_\eta) = \chi\bigl(i_{*}(E_\eta)\bigr) , \qquad
  \delta^{*}(E_\eta) = \delta\bigl(i_{*}(E_\eta)\bigr)</formula>
Supposons qu'on ait
<formula notation="TeX" rend="display">\check E_\eta = E_\eta(\rho) \qquad \text{d'où} \qquad
  i_{*}(\check E_\eta) = i_{*}(E_\eta)(\rho)</formula>
alors on trouve,
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{L^{*}_{E_\eta}\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr)
    = (-t)^{\chi^{*}(E_\eta)}\, \delta^{*}(E_\eta)\, L^{*}_{E_\eta}(t)}
  \qquad (q = p^{1+\rho}</formula></p>
<pb n="34" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=35"/><p>Posant
<formula notation="TeX" rend="display">\xi^{*}_{E_\eta}(t) = t^{\chi^{*}(E_\eta)/2} L^{*}_{E_\eta}(t)</formula>
on trouve
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{\xi^{*}_{E_\eta}\Bigl(\frac{1}{qt}\Bigr)
    = \varepsilon'^{*}(E_\eta)\, \xi^{*}_{E_\eta}(t)}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
  \begin{array}{l}
    \varepsilon'^{*}(E_\eta) = \delta^{*}(E_\eta)\, q^{-\chi^{*}(E_\eta)/2}\, (-1)^{\chi^{*}(E_\eta)} \\[6pt]
    q = p^{1+\rho}
  \end{array}
  \right.</formula>
<note type="authorial" place="margin">en face : <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/></note></p>
<p><hi rend="italic">Une remarque</hi> : <unclear>fonction</unclear> <formula notation="TeX">L^{*}_{E_\eta}(t)</formula> :
<hi rend="italic"><gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/></hi> <hi rend="italic">additif</hi> en <formula notation="TeX">E</formula>. De façon précise, si on a
<formula notation="TeX" rend="display">0 \to E'_\eta \to E_\eta \to E''_\eta \to 0</formula>
on en conclut
<formula notation="TeX" rend="display">0 \to i_{*}(E'_\eta) \to i_{*}(E_\eta) \to i_{*}(E''_\eta) \to Q \to 0</formula>
où
<del><formula notation="TeX">Q = \operatorname{Ker}\bigl(R^1 i_{*}(E'_\eta) \to R^1 i_{*}(E_\eta)\bigr)</formula></del>
<formula notation="TeX" rend="display">Q \simeq \coprod_{x \text{ pt ramifié de } E''_\eta} j_x(\ill{})</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">la formule biffée est remplacée par l'expression <formula notation="TeX">\coprod</formula>, inscrite
dans une boucle qui renvoie à la fin de la ligne</note>
est <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> de « ramification » de <formula notation="TeX">E''_\eta</formula>.</p>
<p>D'où
<formula notation="TeX" rend="display">\left\lbrace
  \begin{array}{l}
    L^{*}_{E_\eta}(t) = L^{*}_{E'_\eta}(t)\, L^{*}_{E''_\eta}(t)\, L_Q(t)^{-1}
      = L^{*}_{E'_\eta}(t)\, L^{*}_{E''_\eta}(t) \prod_x P_{Q_x}(t) \\[8pt]
    Q_x = \operatorname{Coker}(E_x \to E''_x)
  \end{array}
  \right.</formula>
<note type="authorial" place="margin">en bas à droite, sous un arc :
<formula notation="TeX">H^2(\bar X, E) =</formula> dual de <formula notation="TeX">H^0(\bar X, E(\ill{}))(\ill{})</formula></note></p>
<pb n="36" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=37"/><p>On peut songer à la rendre additive, en la définissant d'abord sur les
<formula notation="TeX">E_\eta</formula> simples (ou <unclear>abst.</unclear> simples, quitte à prendre des
extensions finies de <formula notation="TeX">\mathbb{Q}_\ell</formula>) et en prolongeant par linéarité ou
plus <unclear>simplement</unclear> à définir les facteurs locaux dans
<formula notation="TeX">L_{E_\eta}(t)</formula> par <formula notation="TeX">L_{E_\eta(x)}(t)</formula>, en posant
<formula notation="TeX">E_\eta(x) = \sum E^{i*}_\eta(x)</formula>, les <formula notation="TeX">E^{i}_\eta</formula> étant les facteurs
simples dans une suite de composition de <formula notation="TeX">E</formula>. Ceci n'est pas encore
satisfaisant, car les <formula notation="TeX">E_\eta(x)</formula> ainsi construits ne sont pas de nature
locale en <formula notation="TeX">(E, x)</formula>, i.e. ne commutent pas à l'extension étale
<del>sur <formula notation="TeX">X</formula></del> (i.e. ext. résiduellement <supplied resp="#pass"><gap reason="illegible"/></supplied> triviale) sur <formula notation="TeX">X</formula>.
<note type="editorial" resp="#pass">l'indice de <formula notation="TeX">E^{i*}_\eta(x)</formula> est douteux ; au-dessus de
« triviale », un mot ajouté, puis un mot biffé</note></p>
<pb n="38" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=39"/>
<div type="section">
<head>Suite de la <unclear>remarque</unclear></head>
<p><note type="editorial" resp="#pass">titre souligné, de sa main, en haut de la page</note>
<note type="authorial" place="margin">dans un cadre, en haut à droite : NB. S'il s'agit de <gap reason="illegible"/> des
<gap reason="illegible"/> galoisiens, et <formula notation="TeX">U</formula> est <unclear>ouvert</unclear> dans <formula notation="TeX">I</formula>, alors il
s'ensuit qu'il contient un s-gpe ouvert <unclear>de</unclear> <formula notation="TeX">U</formula>, qui est
<hi rend="italic">invariant</hi> par <formula notation="TeX">D</formula></note></p>
<p><formula notation="TeX">D</formula> groupe, <formula notation="TeX">I</formula> sous-groupe distingué, <formula notation="TeX">E</formula> vectoriel de dim. finie sur un
corps <formula notation="TeX">k</formula>, sur lequel <formula notation="TeX">D</formula> opère. On suppose que <formula notation="TeX">I</formula> admet un sous-groupe
d'indice fini <formula notation="TeX">U</formula>, <supplied resp="#pass">invariant par <formula notation="TeX">D</formula>,</supplied> tel que pour <formula notation="TeX">g \in U</formula>, <formula notation="TeX">g</formula>
opère sur <formula notation="TeX">E</formula> de façon <hi rend="italic">unipotente</hi>, i.e. valeurs propres toutes <formula notation="TeX">1</formula>.
Alors le groupe algébrique d'automorphismes de <formula notation="TeX">E</formula> engendré par les
<formula notation="TeX">g \in U</formula> est « unipotent », donc <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">E</formula> admet une suite de
composition sous <formula notation="TeX">U</formula> telle que <supplied resp="#pass"><unclear><formula notation="TeX">E</formula> quot.</unclear></supplied> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/>
facteurs. <del>soit stable par <formula notation="TeX">E</formula>.</del> De façon précise, on peut prendre la
suite de composition formée par les <formula notation="TeX">E^U</formula>, <formula notation="TeX">(E/E^U)^U</formula>, …. Cette suite
est stable par les opérations de <formula notation="TeX">D</formula>, si <del>(comme il est loisible)</del>
<del>on suppose</del> <supplied resp="#pass">puisque</supplied> <formula notation="TeX">U</formula> dans <formula notation="TeX">I</formula> invariant par les <formula notation="TeX">D</formula>. Donc il
existe une suite de composition de <formula notation="TeX">E</formula> <hi rend="italic">sous <formula notation="TeX">D</formula></hi> telle que sur chaque
facteur <formula notation="TeX">E_i</formula>, <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">U</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">« invariant par <formula notation="TeX">D</formula> » est ajouté au-dessus de la ligne ; la fin de la
proposition sur les facteurs, entourée d'une boucle, se lit mal ; la
phrase continue page 40</note></p>
<pb n="40" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/60.pdf#page=41"/><p>opère trivialement, <supplied resp="#pass">(et <unclear>respectant</unclear> bien <gap reason="illegible"/>)</supplied> <gap reason="illegible"/>
<gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> au virtuel, <supplied resp="#pass">et pour <formula notation="TeX">U</formula> fixé,</supplied> les modules <formula notation="TeX">E</formula>
envisagés sont assimilables à ceux pour lesquels <del>il existe un s-gpe
<gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">U</formula> opère trivialement sur <formula notation="TeX">E</formula>.
<note type="editorial" resp="#pass">les deux ajouts sont écrits au-dessus de la ligne</note></p>
<p><gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">E</formula> sur lequel <formula notation="TeX">U</formula> opère trivialement, on peut prendre
l'opération moyenne
<formula notation="TeX" rend="display">E \mapsto E^{I} \quad \text{de} \quad
  \mathrm{Mod}(D/U, k) \to \mathrm{Mod}(D/I, k)</formula>
et si <formula notation="TeX">k</formula> est de car. <formula notation="TeX">0</formula>, c'est le <unclear>seul</unclear> foncteur exact. Il
induit un <gap reason="illegible"/> <del><gap reason="illegible"/> opération additive, <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/></del>
<del><gap reason="illegible"/></del> naturel <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">E \mapsto E^{I}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\natural_U : R(D/U, k) \to R(D/I, k)</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">le symbole de l'application a la forme d'un éclair ; on le rend
conventionnellement par <formula notation="TeX">\natural</formula></note>
<unclear>On a</unclear> compatibilité, pour <formula notation="TeX">V \subset U</formula>, par les foncteurs
<formula notation="TeX">E \mapsto E^{I}</formula>, d'où par les <formula notation="TeX">\natural_U</formula> et <formula notation="TeX">\natural_V</formula> :</p>
<p><figure type="diagram"><formula notation="tikz-cd">\begin{tikzcd}
R(D/U, k) \arrow[r, "\natural_U"] \arrow[d] &amp; R(D/I, k) \\
R(D/V, k) \arrow[ur, "\natural_V"'] &amp;
\end{tikzcd}</formula></figure></p>
<p><note type="editorial" resp="#pass">la flèche verticale porte une légende de deux mots qui ne se lisent
pas</note></p>
</div>
      </div>
    </body>
  </text>
</TEI>
