<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:lang="fr">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>Fonds Grothendieck, cote n° 31, pages 61–80 — transcription</title>
        <author>Alexandre Grothendieck</author>
        <respStmt>
          <resp>transcription automatique — première passe, non vérifiée contre les pages par une personne (<date when="2026-09-11">2026-09-11</date>)</resp>
          <name xml:id="pass" type="model">Opus 5 (claude-opus-5)</name>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>procédure, outillage, export TEI</resp>
          <orgName xml:id="ed">grothendieck.commutator.io (Commutator, Paris)</orgName>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <editionStmt>
        <edition>Édition de démonstration</edition>
      </editionStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>Commutator</publisher>
        <pubPlace>Paris</pubPlace>
        <date when="2026-09-25">2026-09-25</date>
        <availability status="restricted">
          <p>Le fonds Alexandre Grothendieck est sous droits. Cette transcription
          est une édition de démonstration, non autorisée, produite par une
          machine et non vérifiée ; aucune image du fonds n'est reproduite. La
          source LaTeX dont ce fichier dérive est publiée sous https://github.com/Commutator-IO/grothendieck-project.</p>
        </availability>
        <ref target="https://grothendieck.commutator.io/">https://grothendieck.commutator.io</ref>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <country>France</country>
            <settlement>Montpellier</settlement>
            <repository>Université de Montpellier</repository>
            <collection>Fonds Alexandre Grothendieck (archives mathématiques, 1949–1991)</collection>
            <idno type="cote">31</idno>
          </msIdentifier>
          <head>SGA A [SGA 4] (Résidus de rédaction) : notes manuscrites (s.d.)</head>
          <msContents>
            <summary>Pages 61 à 80 de la cote, dans la
            numérotation des archivistes (crayon, en bas à gauche de chaque
            page) ; lot 4 de vingt pages.
            Les pages absentes de la transcription ne portent pas de
            mathématiques et sont omises ; le saut dans la numérotation en est
            le seul enregistrement.</summary>
          </msContents>
          <history><origin><origDate>[1963-1973]</origDate><note>Datation de l'inventaire de l'Université de Montpellier, reproduite telle quelle ; les crochets sont ceux des archivistes.</note></origin></history>
          <additional>
            <surrogates>
              <bibl>
                <ref target="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf">https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf</ref>
                <note>Fac-similé numérique de l'Université de Montpellier. Sa
                première page est une feuille de garde générée par
                l'université : la page <hi rend="italic">n</hi> des archivistes
                est la page <hi rend="italic">n</hi>+1 du PDF, et l'attribut
                <hi rend="monospace">facs</hi> de chaque
                <hi rend="monospace">pb</hi> tient compte de ce décalage.</note>
              </bibl>
            </surrogates>
          </additional>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    <encodingDesc>
      <projectDesc>
        <p>Transcription mathématique du fonds, une passe de vingt pages par
        conversation avec un grand modèle multimodal, sous la procédure
        <hi rend="monospace">transcribe-grothendieck</hi> du dépôt. Le fichier
        LaTeX est la source de référence ; ce TEI en est dérivé mécaniquement
        par <hi rend="monospace">scripts/tei.mjs</hi> et n'a pas été relu.</p>
      </projectDesc>
      <editorialDecl>
        <p>L'édition n'est pas diplomatique : elle encode les mathématiques et
        l'apparat, rien du support. Correspondance avec l'apparat de la source :
        <hi rend="monospace">\ill</hi> devient <hi rend="monospace">gap[@reason='illegible']</hi>
        (jamais deviné) ; <hi rend="monospace">\uncertain</hi> devient
        <hi rend="monospace">unclear</hi> ; <hi rend="monospace">\add</hi> devient
        <hi rend="monospace">supplied</hi> ; <hi rend="monospace">\struck</hi> devient
        <hi rend="monospace">del</hi> (biffé par l'auteur) ;
        <hi rend="monospace">\note</hi> devient <hi rend="monospace">note[@type='editorial']</hi>
        (du transcripteur) ; <hi rend="monospace">\marginal</hi> devient
        <hi rend="monospace">note[@type='authorial'][@place='margin']</hi> (de l'auteur) ;
        <hi rend="monospace">\page</hi> devient <hi rend="monospace">pb</hi>.</p>
        <p>Les mathématiques sont transportées en TeX dans
        <hi rend="monospace">formula[@notation='TeX']</hi>, les diagrammes
        commutatifs en <hi rend="monospace">formula[@notation='tikz-cd']</hi>,
        sans conversion. Une marque d'apparat située à l'intérieur d'une
        formule (un exposant illisible, un symbole biffé) reste dans le TeX de
        la formule, sous les mêmes macros.</p>
        <p>Orthographe, ponctuation et lapsus de l'auteur sont conservés ; une
        faute évidente est signalée par une note, jamais corrigée.</p>
      </editorialDecl>
      <appInfo>
        <application ident="grothendieck-tei" version="1">
          <label>scripts/tei.mjs</label>
          <ref target="https://github.com/Commutator-IO/grothendieck-project">https://github.com/Commutator-IO/grothendieck-project</ref>
        </application>
      </appInfo>
    </encodingDesc>
    <profileDesc>
      <langUsage>
        <language ident="fr">français, avec la notation mathématique de l'auteur</language>
      </langUsage>
    </profileDesc>
    <revisionDesc>
      <change when="2026-09-11" who="#pass">Première passe de transcription.</change>
      <change when="2026-09-25" who="#ed">Export TEI depuis la source LaTeX.</change>
    </revisionDesc>
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <div type="batch" n="4">
<div type="section">
<head>Fin de la proposition sur <formula notation="TeX">H^{i}(U,F)</formula> et les recouvrements (page 61)</head>
<pb n="61" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=62"/><p><note type="editorial" resp="#pass">La page achève la Proposition commencée page 59 (batch 3), dont les
conditions sont numérotées (i), (i bis), (ii), (ii bis), (iii).</note></p>
<p>Reste <del><gap reason="illegible"/></del> <unclear>(ii)</unclear> <formula notation="TeX">\Rightarrow</formula> (i bis). <gap reason="illegible"/> ceci,
<gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">F</formula> dans un <unclear>injectif</unclear> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">C^{0}</formula> <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX" rend="display">\cdots \longrightarrow F \longrightarrow C^{0} \longrightarrow C^{1}
\longrightarrow \cdots</formula>
L'hyp. (ii) implique que l'on a une suite exacte de <hi rend="italic">flasques</hi>, donc
<formula notation="TeX">C^{0}</formula> étant flasque, il en est de même de <formula notation="TeX">C^{1}</formula>. Donc la résolution peut
être utilisée pour calculer la cohomologie, d'où <formula notation="TeX">H^{i}(U,F) = 0</formula> pour
<formula notation="TeX">i \geqslant 2</formula>, etc.</p>
</div>
<div type="section">
<head>cd des affines (pages 64 à 70)</head>
<p><note type="editorial" resp="#pass">Le titre est de sa main, porté sur la page 62, feuillet par ailleurs
vierge qui ouvre le développement suivant ; ce feuillet ne reçoit donc pas
de numéro de page.</note></p>
<pb n="64" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=65"/><p><hi rend="bold">Faisceaux <formula notation="TeX">\ell</formula>-élémentaires sur <formula notation="TeX">X</formula></hi>    [<formula notation="TeX">X</formula> noeth.]</p>
<p>De la forme <formula notation="TeX">i_{*}(G)_{U,X}</formula>, i.e.</p>
<list rend="itemize">
<item><formula notation="TeX">i : \operatorname{Spec} k(x) \longrightarrow X</formula> imm. canonique
  (<formula notation="TeX">x \in X</formula>)</item>
<item><formula notation="TeX">G</formula> un faisceau fini de <formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion sur <formula notation="TeX">X</formula></item>
<item><formula notation="TeX">U</formula> un <supplied resp="#pass"><unclear>uniramifié</unclear></supplied> ouvert de <del><formula notation="TeX">X</formula></del> dans
  <formula notation="TeX">Y = \bar{x}</formula>,    <formula notation="TeX">U = X - Z</formula></item>
</list>
<p><note type="editorial" resp="#pass">Le mot inséré au-dessus de « ouvert » est d'une lecture douteuse ; le
<formula notation="TeX">X</formula> qui suit « de » est barré d'une croix appuyée.</note></p>
<p><del>Faisceau strictement élémentaire</del> <supplied resp="#pass">tel que</supplied> <formula notation="TeX">G</formula> soit <hi rend="italic">étale</hi>
sur <formula notation="TeX">U</formula>, et <formula notation="TeX">U</formula> est <hi rend="italic">unibranche</hi>.</p>
<p><hi rend="bold">Proposition.</hi> Tout faisceau de <formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion noeth. sur <formula notation="TeX">X</formula> a une
suite de composition finie des faisceaux de <formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion élémentaires,
stricts.</p>
<p><hi rend="bold">Cor 1.</hi> Soit <formula notation="TeX">n</formula> un entier. Conditions équivalentes :</p>
<list rend="enumerate">
<label>(i)</label><item><formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}(X) \leqslant n</formula></item>
<label>(ii)</label><item>Pour tout <formula notation="TeX">Y</formula> intègre fermé dans <formula notation="TeX">X</formula>, <del>et tout</del>
  <supplied resp="#pass">et pour <formula notation="TeX">x</formula>,</supplied> pour tout fermé <formula notation="TeX">Z</formula> de <formula notation="TeX">Y</formula>, <del>faisceau</del> tout
  <formula notation="TeX">k(x)</formula>-faisceau <formula notation="TeX">G</formula> fini de <formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion, si <formula notation="TeX">i</formula> désigne l'immersion
  canonique <formula notation="TeX">\operatorname{Spec} k(x) \to Y</formula>, on a</item>
</list>
<list rend="itemize">
<label>a)</label><item><formula notation="TeX">H^{n}\bigl(Y, i_{*}(G)\bigr) \longrightarrow
  H^{n}\bigl(Z, i_{*}(G)|Z\bigr)</formula> surjectif</item>
<label>b)</label><item><formula notation="TeX">H^{n+1}\bigl(Y, i_{*}(G)\bigr) = 0</formula></item>
</list>
<p><del>De plus, on peut</del></p>
<p>(ii bis) Rien ne change à (ii), sauf que <formula notation="TeX">Y \to X</formula> est fini, <gap reason="illegible"/> une
immersion, <formula notation="TeX">Y</formula> intègre <hi rend="italic">unibranche</hi>, <formula notation="TeX">i_{*}(G)</formula> <gap reason="illegible"/> sur <formula notation="TeX">X - Z</formula>.</p>
<p><hi rend="bold">Cor 1 bis.</hi> Conditions équivalentes :</p>
<list rend="enumerate">
<label>(i)</label><item>Pour tout <formula notation="TeX">F</formula> de <formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion, et <formula notation="TeX">T</formula> fermé,
  <formula notation="TeX">H^{i}_{T}(X,F) = 0</formula> si <formula notation="TeX">i &gt; n</formula></item>
<label>(ii)</label><item><gap reason="illegible"/></item>
</list>
<list rend="itemize">
<label>a)</label><item><formula notation="TeX">H^{n}_{T}\bigl(Y, i_{*}(G)\bigr) \longrightarrow
  H^{n}_{T \cap Z}\bigl(Z, i_{*}(G)|Z\bigr)</formula> surjectif</item>
<label>b)</label><item><formula notation="TeX">H^{n+1}_{T}\bigl(Y, i_{*}(G)\bigr) = 0</formula></item>
</list>
<p><note type="editorial" resp="#pass">Le bloc du Cor 1 bis est traversé d'un long trait courbe.</note></p>
<p><note type="authorial" place="margin">Si <gap reason="illegible"/> une famille de <formula notation="TeX">T</formula>, <gap reason="illegible"/> contenant <formula notation="TeX">X</formula>, <gap reason="illegible"/></note></p>
<pb n="65" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=66"/><p><hi rend="bold">Cor 2.</hi> Soit <formula notation="TeX">\varphi</formula> une fonction <del><unclear>strictement</unclear></del>
<hi rend="italic">croissante</hi> de <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">X</formula> dans <formula notation="TeX">\mathbf{N}</formula>.
<del>Conditions</del> Pour toute partie fermée <formula notation="TeX">Y</formula> de <formula notation="TeX">X</formula>, soit
<formula notation="TeX" rend="display">\varphi(Y) = \operatorname{Sup}_{x \in Y} \varphi(x)
 = \operatorname{Max}_{x \text{ maximal dans } Y} \varphi(x)</formula>
Conditions équivalentes :</p>
<list rend="enumerate">
<label>(i)</label><item>Pour tout sous-préschéma fermé <formula notation="TeX">Y</formula> de <formula notation="TeX">X</formula>,
  <formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}(Y) \leqslant \varphi(Y)</formula></item>
<label>(ii)</label><item>Pour tout sous-préschéma fermé <hi rend="italic">intègre</hi> <formula notation="TeX">Y</formula> de <formula notation="TeX">X</formula>, de
  <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">n</formula>, et tout faisceau <formula notation="TeX">G</formula> fini de <formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion sur
  <formula notation="TeX">\operatorname{Spec} k(x)</formula>, on a
  <formula notation="TeX" rend="display">H^{n+1}\bigl(Y, i_{*}(G)\bigr) = 0 \qquad
  \text{si } n = \varphi(X) = \varphi(Y).</formula></item>
</list>
<p>(ii bis) Comme (ii), mais avec <formula notation="TeX">Y</formula> fini sur <formula notation="TeX">X</formula>, intègre et unibranche.</p>
<p>Récurrence noethérienne <gap reason="illegible"/> au cor. 1.</p>
<p><del>Cor 3</del> <hi rend="bold">Cor 2 bis.</hi> Conditions équivalentes :</p>
<list rend="enumerate">
<label>(i)</label><item>Pour tout <formula notation="TeX">F</formula> de <formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion sur un sous-préschéma fermé <formula notation="TeX">Y</formula> de
  <formula notation="TeX">X</formula>, et pour tout <formula notation="TeX">T</formula> de <formula notation="TeX">Y</formula>, on a <formula notation="TeX">H^{i}_{T}(Y,F) = 0</formula> si
  <formula notation="TeX">i &gt; \varphi(Y)</formula></item>
<label>(ii)</label><item><gap reason="illegible"/>    <formula notation="TeX">H^{n+1}_{T}\bigl(Y, i_{*}(G)\bigr) = 0</formula>,   
  <formula notation="TeX">n = \varphi(Y) = \varphi(x)</formula></item>
</list>
<p><note type="editorial" resp="#pass">Comme au bas de la page précédente, un long trait oblique traverse le
bloc.</note></p>
<pb n="66" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=67"/><p><del>Lemme</del> <hi rend="bold">Prop.</hi> Soit <formula notation="TeX">\varphi</formula> une fonction sur <formula notation="TeX">X</formula>,
<supplied resp="#pass"><gap reason="illegible"/></supplied> satisfaisant les conditions suivantes :</p>
<list rend="itemize">
<label>a)</label><item>Pour tout <formula notation="TeX">x \in X</formula>,   
  <formula notation="TeX">\varphi(x) \geqslant \operatorname{cd}_{\ell}\bigl(k(x)\bigr)</formula></item>
<label>b)</label><item>Pour <supplied resp="#pass"><formula notation="TeX">y \ne x</formula></supplied> <formula notation="TeX">y \in \overline{\{x\}}</formula>,   
  <formula notation="TeX">\bar{y}</formula> <del><gap reason="illegible"/></del> une <gap reason="illegible"/> géométrique sur <del><formula notation="TeX">X</formula></del>
  <formula notation="TeX" rend="display">\varphi(y) &lt; \varphi(x) - \operatorname{cd}_{\ell}
  \bigl(\underline{O}_{X,\bar{y}} \otimes k(x)\bigr)</formula>
  <note type="editorial" resp="#pass">Sous la formule : « anneau des fonctions de
  <formula notation="TeX">\underline{O}_{X,\bar y}</formula>, <gap reason="illegible"/> hensélisé strict ».</note></item>
<label>c)</label><item>Sous ces conditions, pour tout <formula notation="TeX">F</formula> de <formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion, on a
  <formula notation="TeX" rend="display">H^{i}(X,F) = 0 \qquad \text{si } i &gt; \operatorname{Sup}_{x \in
  \operatorname{Supp} F} \varphi(x) = \varphi(F).</formula></item>
</list>
<p><note type="authorial" place="margin">il y a intérêt à inclure le cas <unclear><formula notation="TeX">\ell = 0</formula></unclear>, <gap reason="illegible"/> du
faisceau <gap reason="illegible"/> sur <gap reason="illegible"/> ; dans b), n'y a-t-il <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> que
<del><gap reason="illegible"/></del> devient <gap reason="illegible"/> ; il y a intérêt à <unclear>prendre</unclear>
<formula notation="TeX">\varphi(x) = \dim</formula> de <del>Zariski</del> <supplied resp="#pass">Krull</supplied> de <formula notation="TeX">\bar{x}</formula></note></p>
<p><hi rend="bold">Dém.</hi> <del><gap reason="illegible"/></del> Récurrence noeth. sur <formula notation="TeX">X</formula>. <del><gap reason="illegible"/></del>
<gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">F</formula> constructible, et comme <gap reason="illegible"/>, il y a une <gap reason="illegible"/>,
<formula notation="TeX">\varphi(F) = \operatorname{Sup}_{x \in Y} \varphi(x)</formula>. <gap reason="illegible"/></p>
<p>Si <formula notation="TeX">\operatorname{Supp} F \subset</formula> <del><formula notation="TeX">\overline{\{x\}}</formula></del> <gap reason="illegible"/>, alors
<formula notation="TeX">H^{i}(Y,F) = 0</formula> si <formula notation="TeX">i &gt; \varphi(Y)</formula>. <del><gap reason="illegible"/></del></p>
<p>D'ailleurs, le cas <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">X</formula> intègre <gap reason="illegible"/> fini. <gap reason="illegible"/>, et <formula notation="TeX">F</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">la phrase se poursuit page 67</note></p>
<pb n="67" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=68"/><p>de la forme <formula notation="TeX">g_{*}(G)</formula>, i.e. <formula notation="TeX">g : \struck{\operatorname{Spec}} \bar{x} \to
X</formula>, <formula notation="TeX">G</formula> fini sur <del><formula notation="TeX">X</formula></del> <formula notation="TeX">\bar{x}</formula>, donc
<formula notation="TeX">\varphi(F) = \varphi(\bar{X}) = \varphi(x)</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">H^{*}\bigl(\overline{\{x\}}, G\bigr) \Longleftarrow
H^{p}\bigl(X, R^{q} g_{*}(G)\bigr)</formula>
<del>Lemme. <formula notation="TeX">R^{q} g_{*}(G)_{\bar{z}}</formula>    <formula notation="TeX">E_{2}^{pq} = 0</formula> si
<formula notation="TeX">p+q &gt; \varphi(x)</formula> et <formula notation="TeX">q &gt; 0</formula>.</del></p>
<p><supplied resp="#pass">Rq.</supplied> Pour <formula notation="TeX">y \in X</formula>, posons <formula notation="TeX">\underline{O}_{X,\bar{y}} =</formula> anneau
strictement local <gap reason="illegible"/> au-dessus de <formula notation="TeX">y</formula> ou <formula notation="TeX">\bar{y}</formula>,
<formula notation="TeX" rend="display">K_{\bar{y}} = \underline{O}_{X,\bar{y}} \otimes_{X} k(x) = \ill{}</formula></p>
<p><figure type="diagram"><formula notation="tikz-cd">\begin{tikzcd}[column sep=small, row sep=small]
x \arrow[d] &amp; x_{\bar y} \arrow[l] \arrow[d] \\
X &amp; X_{\bar y} \arrow[l]
\end{tikzcd}</formula></figure></p>
<p><hi rend="bold">Rq.</hi> <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">R^{q} g_{*}(G)_{\bar y} =
H^{q}\bigl(K_{\bar y}, G|K_{\bar y}\bigr)</formula>, donc <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">q \leqslant \operatorname{cd}_{\ell}(K_{\bar y})</formula>, donc <gap reason="illegible"/> satisfait
<formula notation="TeX" rend="display">\varphi(y) &lt; \varphi(x) - \operatorname{cd}_{\ell}(K_{\bar y})
 \leqslant \varphi(x) - q</formula>
d'où
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{\ \varphi\bigl(R^{q} g_{*}(G)\bigr) \leqslant \varphi(x) - q\ }</formula>
D'autre part, si <formula notation="TeX">q &gt; 0</formula>, <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">R^{q} g_{*}(F)_{x} = 0</formula>, et l'hyp. de
récurrence <gap reason="illegible"/> :
<formula notation="TeX" rend="display">H^{p}\bigl(X, R^{q} g_{*}(G)\bigr) = 0</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">Un croquis du plan <formula notation="TeX">(p,q)</formula> occupe la marge droite : des croix
au-dessous de la diagonale, et la droite <formula notation="TeX">p+q = \varphi(x)</formula> marquée
« <formula notation="TeX">\varphi(x)</formula> » et « <formula notation="TeX">\varphi(x)+1</formula> » sur l'axe des <formula notation="TeX">p</formula> ; la région
<formula notation="TeX">p+q \geqslant \varphi(x)</formula> ne rencontre aucune croix.</note></p>
<pb n="68" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=69"/><p><hi rend="bold">N.B.</hi> Si <formula notation="TeX">f : X \to Y</formula> morphisme de type fini de <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/>, pour
<formula notation="TeX">x \in X</formula>, <formula notation="TeX">y = f(x)</formula>,
<formula notation="TeX" rend="display">\varphi(x) \leqslant \varphi(y) + 2 \deg\!\operatorname{tr}
\bigl(k(x)/k(y)\bigr)</formula></p>
<pb n="69" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=70"/><p><hi rend="bold">Corollaire.</hi> Supposons que pour tout <supplied resp="#pass">noeth. <gap reason="illegible"/></supplied> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">Y</formula>
de <formula notation="TeX">X</formula>, et tout <formula notation="TeX">y \in X</formula> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">\bar{y}</formula> de <formula notation="TeX">Y</formula>, les anneaux <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">K_{x,\bar y}</formula>, <formula notation="TeX">\underline{O}_{X,\bar y}</formula> <del>soient de</del>
<formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}</formula> satisfont
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{cd}_{\ell} K_{x,\bar y} \leqslant \dim \underline{O}_{X,\bar y}
\quad \bigl[= \dim \underline{O}_{Y,y}\bigr].</formula>
<del>Alors</del> <gap reason="illegible"/> <del><gap reason="illegible"/></del></p>
<p>Soit
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{\ \varphi(x) = \operatorname{Sup}_{y \in \bar{x}}
\Bigl(\operatorname{cd}_{\ell}\bigl(k(y)\bigr) + 2 \dim
\underline{O}_{\bar{x},y}\Bigr)\ }</formula>
Alors, pour toute partie <gap reason="illegible"/>,
<formula notation="TeX" rend="display">\varphi(Y) = \operatorname{Sup}_{y \in Y}\Bigl(
\operatorname{cd}_{\ell}\bigl(k(y)\bigr) + 2 \dim
\underline{O}_{Y,y}\Bigr), \qquad
\operatorname{cd}_{\ell}(X) \leqslant \varphi(X).</formula></p>
<p><note type="authorial" place="margin"><hi rend="bold">Question.</hi> <formula notation="TeX">A</formula> local noeth. hensélien, <supplied resp="#pass">intègre, de
<gap reason="illegible"/></supplied> <gap reason="illegible"/> résidu <formula notation="TeX">k</formula> de <del>dimension</del> <gap reason="illegible"/>, tel que
<formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}(k) &lt; +\infty</formula>. Alors,
<formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell} K \geqslant \dim A + \operatorname{cd}_{\ell} k</formula> ??</note></p>
<p><hi rend="bold">Exemples.</hi></p>
<list rend="enumerate">
<label>1)</label><item>Schémas algébriques, plus généralement <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> de type fini.
  [N.B. <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> du degré de transcendance et du degré de transcendance
  dans <gap reason="illegible"/> de dimension <gap reason="illegible"/>]</item>
<label>2)</label><item>Corps de <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> nombres</item>
<label>3)</label><item><unclear>Compactification</unclear> <gap reason="illegible"/>    <formula notation="TeX">A</formula> strictement local
  <gap reason="illegible"/>, donné le <formula notation="TeX">\operatorname{Spec} A</formula></item>
<label>4)</label><item>Schémas <gap reason="illegible"/> <hi rend="italic">affine de dim 1</hi></item>
</list>
<pb n="70" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=71"/><p><del><formula notation="TeX">R^{q} i_{*}(G|F)</formula></del>
<formula notation="TeX" rend="display">H^{*}(G) \Longleftarrow E_{2}^{pq} = H^{p}\bigl(X, R^{q} i_{*}(G)\bigr)</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">Un croquis du plan <formula notation="TeX">(p,q)</formula> suit, la diagonale marquée « <formula notation="TeX">n</formula> » et
« <formula notation="TeX">n+1</formula> » sur les deux axes.</note></p>
<p><formula notation="TeX">x \in \operatorname{Supp} R^{q} i_{*}(G)</formula>   
<formula notation="TeX">\operatorname{cd}(\bar{x}) + \varphi(x)</formula>   
<formula notation="TeX">\varphi</formula>    <formula notation="TeX">\operatorname{cd}(\bar{x}) + q \leqslant</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\underline{O}_{X,\bar y} \otimes_{X} k(x), \qquad
q \leqslant \operatorname{cd}\bigl(\underline{O}_{X,\bar y} \otimes \ill{}
\bigr), \qquad
q \leqslant \operatorname{cd}_{p}\operatorname{Frac}
\underline{O}_{X,\bar y}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{cd}(\bar{y}) + q \ \operatorname{cd}_{p}\operatorname{Frac}
\underline{O}_{X,\bar y} &lt; n</formula>
<del><formula notation="TeX">\varphi(y) &lt; \varphi(x) - \operatorname{cd}_{\ell} \ill{}</formula></del>
<formula notation="TeX" rend="display">H^{*}(G) \longrightarrow H^{*}f' \longrightarrow H^{k+1}(X_{T})
\longrightarrow H^{k+1}(G)</formula></p>
<p><note type="authorial" place="margin"><formula notation="TeX">d'</formula>    ;    <formula notation="TeX">2d' + \operatorname{cd}(\ ) &lt; 2d+1</formula>    ;
   <formula notation="TeX">(d - d' + 1)</formula>    ;    <formula notation="TeX">d + d' + 1 \leqslant 2d+1</formula>    ;   
<formula notation="TeX">2d+1</formula>    ;    <del><formula notation="TeX">2d</formula></del> <formula notation="TeX">\leqslant d+1</formula>    ;   
<formula notation="TeX">1 + 2d' + (d - d')</formula> <del><formula notation="TeX">2(d-1)</formula></del> <formula notation="TeX">= d + d' + 1 \leqslant 2d &lt; 2d+1</formula></note></p>
<p><formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}(X) \leqslant n</formula></p>
<p><hi rend="bold">Lemme.</hi>
<formula notation="TeX" rend="display">\boxed{
\begin{array}{l}
\operatorname{cd}_{\ell}\bigl(k(x)\bigr) \leqslant n \\[2pt]
\forall\, Y \ \uncertain{\text{réunion}} \text{ dans } X, \quad
\operatorname{cd}_{\ell}(Y) &lt; n \\[2pt]
\forall\, y \in X,\ y \ne x, \quad
\operatorname{cd}_{\ell}(\bar{y}) + \operatorname{cd}_{\ell}
\operatorname{Frac} \underline{O}_{X,\bar y} &lt; n
\end{array}}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">2 \dim \bar{y} + \dim \underline{O}_{X,\bar y} \quad
\bigl[\oplus \dim X - \dim \bar{y}\bigr] \qquad
\dim X + \dim \bar{y} \leqslant 2 \dim X</formula></p>
</div>
<div type="section">
<head>Feuillet de tapuscrit corrigé : quotients par un groupe de type multiplicatif, 2.3 à 2.5 (page 71)</head>
<p><note type="editorial" resp="#pass">Le feuillet est dactylographié ; les références laissées en blanc sont
complétées à l'encre de sa main, les « VII » corrigés en « VIII », et une
parenthèse entière est biffée. Insertions dans <hi rend="monospace">add</hi>, suppressions
dans <hi rend="monospace">struck</hi>.</note></p>
<pb n="71" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=72"/><p>morphismes fidèlement plats et quasi-compacts (cf. Exp IV, <supplied resp="#pass">3.4.</supplied>), de
plus <formula notation="TeX">Y = X/G</formula> est affine sur <formula notation="TeX">S</formula>. Si de plus <formula notation="TeX">X</formula> est de présentation finie
(resp. de type fini) sur <formula notation="TeX">S</formula>, il en est de même de <formula notation="TeX">Y</formula>.</p>
<p>La première assertion résulte de Exp <supplied resp="#pass">VIII</supplied> 5.1., <del>et de</del> traitant
le cas où <formula notation="TeX">G</formula> est diagonalisable, et de Exp IV, <supplied resp="#pass">3.5.2.</supplied>, qui permet de
s'y ramener, compte tenu que les morphismes fidèlement plats et
quasi-compacts <supplied resp="#pass"><formula notation="TeX">S' \to S</formula></supplied> sont des morphismes de descente
<hi rend="italic">effective</hi> pour la catégorie fibrée des schémas affines sur d'autres,
i.e. pour tout <formula notation="TeX">Y'</formula> affine sur <formula notation="TeX">S'</formula>, muni d'une donnée de descente
relativement à <formula notation="TeX">S' \to S</formula>, cette donnée de descente est effective, i.e. <formula notation="TeX">Y'</formula>
provient d'un <formula notation="TeX">Y</formula> affine sur <formula notation="TeX">S</formula>, cf. SGA VIII 2.1. Pour la deuxième
assertion, on est ramené également au cas diagonalisable<supplied resp="#pass">, Exp VIII
5.8.</supplied>, car les conditions de finitude envisagées se descendent par morphismes
fidèlement plats et quasi-compacts <del>(pour le type fini, c'est dans
dans ce cas, reprenant les notations de Exp VI, 5.1., on aura
<formula notation="TeX">X = \operatorname{Spec}(A)</formula>, <formula notation="TeX">X = \operatorname{Spec}(A_{0})</formula>, où <formula notation="TeX">A_{0}</formula>
est l'Algèbre formée <supplied resp="#pass">la</supplied> des composantes de degré 0 de l'Algèbre graduée
<formula notation="TeX">A</formula>)</del> (SGA VIII 3.3. et 3.6.).</p>
<p>Procédant comme dans Exp <supplied resp="#pass">VIII</supplied>, corollaires 5.5. à 5.7., on tire de 2.3. :</p>
<p><hi rend="bold">Corollaire 2.4.</hi> Sous les conditions de 2.3., le morphisme graphe
<formula notation="TeX" rend="display">X \times_{S} G \longrightarrow X \times_{S} X</formula>
est une immersion fermée. Pour toute section <formula notation="TeX">s</formula> de <formula notation="TeX">X</formula> sur <formula notation="TeX">S</formula>, le morphisme
correspondant <formula notation="TeX">g \mapsto s \cdot g</formula> :
<formula notation="TeX" rend="display">G \longrightarrow X</formula>
est une immersion fermée.</p>
<p>En particulier :</p>
<p><hi rend="bold">Corollaire 2.5.</hi> Soit <formula notation="TeX">u : G \to H</formula> un monomorphisme de
<formula notation="TeX">S</formula>-préschémas en groupes, avec <formula notation="TeX">G</formula> de type multiplicatif et <formula notation="TeX">H</formula> affine sur
<formula notation="TeX">S</formula>. Alors <formula notation="TeX">u</formula> est une immersion fermée, <del>et</del> <formula notation="TeX">H/G = Y</formula> existe et est
affine sur <formula notation="TeX">S</formula>, enfin <formula notation="TeX">H</formula> est un fibré principal homogène sur <formula notation="TeX">Y</formula> de groupe
<formula notation="TeX">G_{Y}</formula>.</p>
</div>
<div type="section">
<head>Deux théorèmes de finitude pour <formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}</formula> sur un anneau strictement local (pages 73 à 80)</head>
<pb n="73" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=74"/><p><hi rend="bold">Théorème 1.</hi> Soit <formula notation="TeX">A</formula> anneau str. local noeth. de dim <formula notation="TeX">n</formula>,
<note type="authorial" place="margin">(strictement) str. quasi-<gap reason="illegible"/> de <gap reason="illegible"/> stricte</note>
<formula notation="TeX">Y = \operatorname{Spec}(B)</formula>, <del>alors pour tout</del> <formula notation="TeX">F</formula> un faisceau de
<formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion sur <formula notation="TeX">X = \operatorname{Spec} A</formula> <supplied resp="#pass"><formula notation="TeX">\ell</formula> premier à la car. 
résiduelle</supplied> tel que
<formula notation="TeX" rend="display">x \in \operatorname{Supp} F \ \Longrightarrow\ \dim \underline{O}_{X,x}
\geqslant m</formula>
(i.e. <gap reason="illegible"/> ; <formula notation="TeX">F</formula> est <supplied resp="#pass">« nul en codim <formula notation="TeX">&lt; m</formula> »</supplied>).
<del>Dans le cas où le <gap reason="illegible"/> montre <gap reason="illegible"/></del></p>
<p>Alors <formula notation="TeX">H^{i}(X,F) = 0</formula> pour <formula notation="TeX">i &gt; n + 1 - m</formula> <del><gap reason="illegible"/> de <formula notation="TeX">X_{0}</formula>.</del></p>
<p>[En particulier, <formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}(X) \leqslant n+1</formula>, et pour tout
fermé <formula notation="TeX">Z</formula>, <formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}(Z) \leqslant n + 1 -
\operatorname{codim}(Z,X)</formula>.]</p>
<p><hi rend="bold">Théorème 2<formula notation="TeX">_{n}</formula>.</hi> Soit <formula notation="TeX">A</formula> <gap reason="illegible"/> th. local noeth. de dim <formula notation="TeX">n</formula>, et
<del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">f \in A</formula>, <formula notation="TeX">X = \operatorname{Spec}(A)</formula>, <del><formula notation="TeX">M</formula></del> <formula notation="TeX">=
X_{f}</formula>, alors
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{cd}_{\ell}(X_{f}) \leqslant n</formula>
pour tout <formula notation="TeX">\ell</formula> premier à la car. résiduelle.</p>
<p>[N.B. <formula notation="TeX">1_{n} \Rightarrow 2_{n}</formula> car <gap reason="illegible"/> (cas <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">= 1_{n+1}</formula> <gap reason="illegible"/>)]</p>
<p><hi rend="bold">Lemme 1.</hi> <formula notation="TeX">2_{n'}</formula> pour <formula notation="TeX">n' \leqslant n+1</formula> <formula notation="TeX">\Rightarrow</formula> <formula notation="TeX">1_{n}</formula>
   <gap reason="illegible"/>
<note type="editorial" resp="#pass">Sous « <formula notation="TeX">n' \leqslant n+1</formula> », une accolade portant « <formula notation="TeX">2'_{n+1}</formula> ».</note></p>
<p><gap reason="illegible"/> pour <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">Y \subset X</formula> <gap reason="illegible"/> de codim <formula notation="TeX">\geqslant 1</formula>,
b) ne <gap reason="illegible"/><note type="editorial" resp="#pass">« b) ne <gap reason="illegible"/> » est cerclé.</note> <gap reason="illegible"/> Alors <formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}(S) \leqslant
n+1-m</formula>.</p>
<p>En effet, soit <formula notation="TeX">Y \subset X</formula> fermé <gap reason="illegible"/> de codim <formula notation="TeX">m</formula>, soit
<formula notation="TeX">\bar{X} = \mathbf{P}^{1}_{Y}</formula>, considérons <formula notation="TeX">\bar{S}</formula> l'adhérence de <formula notation="TeX">S</formula>,
considérons <formula notation="TeX">T = \bar{S} - S</formula>, c'est un schéma str. local
(<formula notation="TeX">\subset \bar{X} - x</formula>), où <formula notation="TeX">x</formula> est le pt fermé. Soit <formula notation="TeX">F</formula> de <formula notation="TeX">\ell</formula>-torsion
sur <formula notation="TeX">S</formula> :
<formula notation="TeX" rend="display">\cdots \longrightarrow H^{i}(\bar{S},F) \longrightarrow H^{i}(S,F)
\longrightarrow H^{i+1}_{T}(\bar{S},F)</formula>
Or
<formula notation="TeX" rend="display">H^{i}(\bar{S},F) = H^{i}(\bar{S}_{0},F) = H^{i}(\mathbf{P}^{1}_{k}, F_{0}),
\quad (\text{nul si } i \geqslant 3)</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">H^{i+1}_{T}(\bar{S},F) = H^{i}\bigl(\bar{S}_{x} - T_{x}, F_{(x)}\bigr)
\quad \text{si } i \geqslant 2</formula>
D'ailleurs <formula notation="TeX">\dim \bar{S}_{x} \leqslant n+1-m</formula> <supplied resp="#pass"><gap reason="illegible"/></supplied> <gap reason="illegible"/></p>
<pb n="74" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=75"/><p><del>car en localisant en <gap reason="illegible"/> géométriques</del>
<formula notation="TeX" rend="display">\dim \bar{S}_{x} + \operatorname{codim}\bigl(\bar{S}_{x}, \bar{X}_{x}\bigr)
\leqslant \dim \bar{X}_{x} = n+1</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">Une accolade sous le terme de codimension porte « <formula notation="TeX">\geqslant m</formula> ».</note></p>
<p>Dans <del><gap reason="illegible"/></del> l'hyp. de récurrence <formula notation="TeX">2_{n'}</formula> pour <formula notation="TeX">n' \leqslant n+1</formula>
[en particulier <formula notation="TeX">2_{n+1-m}</formula>], on en conclut
<formula notation="TeX" rend="display">H^{i+1}_{T}(\bar{S},F) = 0 \qquad \text{si } i &gt; n+1-m</formula>
Si <formula notation="TeX">n+1-m \geqslant 2</formula>, i.e. <formula notation="TeX">m \leqslant n-1</formula>, <gap reason="illegible"/> on a
<formula notation="TeX" rend="display">H^{i}(\bar{S},F) = H^{i}(\bar{S}_{0},F_{0}) = 0 \quad \text{si }
i &gt; n+1-m \geqslant 2</formula>
d'où <formula notation="TeX">H^{i}(S,F) = 0</formula>. Reste le cas <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> (<formula notation="TeX">S</formula> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">\ne
\emptyset</formula>) <gap reason="illegible"/> <del>si <formula notation="TeX">m &gt; n+1</formula></del>, <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">m \geqslant n</formula>,
<del>si <formula notation="TeX">m = n+1</formula></del>, <del><gap reason="illegible"/></del> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">X_{0}</formula>, <formula notation="TeX">A</formula> <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">H^{i}(S,F) = 0</formula> <gap reason="illegible"/> pour <formula notation="TeX">i &gt; 0 = (n+1)-m</formula>, ok.</p>
<p>Si <formula notation="TeX">m = n</formula>, alors <gap reason="illegible"/> de dim <formula notation="TeX">\leqslant 1</formula>. <del>Par la</del>
<supplied resp="#pass">si <formula notation="TeX">S \ne x_{0}</formula></supplied> <del><gap reason="illegible"/></del> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">= X_{0}</formula>, <gap reason="illegible"/>. <formula notation="TeX">\bar{S}</formula>
<gap reason="illegible"/> de dim 0, donc <formula notation="TeX">H^{i}(\bar{S}_{0},F) = 0</formula> si <formula notation="TeX">i &gt; 0</formula> <gap reason="illegible"/> et
<formula notation="TeX">i &gt; n+1-m = 1</formula>. Pour <formula notation="TeX">S = X_{0}</formula>, <gap reason="illegible"/> <supplied resp="#pass"><gap reason="illegible"/></supplied> <gap reason="illegible"/> sup. de
<gap reason="illegible"/>]. <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">k(x)</formula> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">\dim</formula> <gap reason="illegible"/> <hi rend="italic">cd</hi> <formula notation="TeX">&lt;
\operatorname{cd}_{\ell} \leqslant 1</formula>, <gap reason="illegible"/> qui <gap reason="illegible"/></p>
<pb n="75" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=76"/><p><hi rend="bold">Lemme 2.</hi> Se borner <supplied resp="#pass">aux anneaux <gap reason="illegible"/> sur un corps</supplied>, i.e. 
<gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX" rend="display">\struck{1'_{n} \Rightarrow 2'_{n+2}} \qquad
1'_{n} + 2'_{n+1} \Longrightarrow 2'_{n+2}</formula>
[N.B. Et <formula notation="TeX">2'_{n+2} \Rightarrow 1'_{n+1} + 2'_{n+2}</formula> qui <gap reason="illegible"/> 1, OK]</p>
<p>En effet, <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> (Zariski <gap reason="illegible"/>). Et <del>la dernière <gap reason="illegible"/></del>
<formula notation="TeX">f \in \mathfrak{m}_{A}</formula> <supplied resp="#pass"><formula notation="TeX">2'_{n+2}</formula></supplied> <gap reason="illegible"/> (<gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">X_{f} =
\emptyset</formula> et <gap reason="illegible"/> trivial]. <del>Alors <formula notation="TeX">f</formula> de <gap reason="illegible"/></del> <gap reason="illegible"/> les <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">A</formula> intègre <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">f</formula> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">i &gt; 2</formula> <gap reason="illegible"/>
<note type="editorial" resp="#pass">Deux croquis — un cube et un parallélogramme — occupent la marge
gauche.</note></p>
<p><del><formula notation="TeX">A_{1} = k\langle x_{1}, \ldots, x_{m}\rangle \to A</formula></del>   
<formula notation="TeX">\to k\langle x_{1}, \ldots, x_{n+2}\rangle \to A</formula>, et <formula notation="TeX">X =
\struck{\operatorname{Spec}}</formula> <gap reason="illegible"/>    <formula notation="TeX">X' = \operatorname{Spec} A'</formula>,
<del><formula notation="TeX">M</formula></del> <gap reason="illegible"/> <del><formula notation="TeX">M'</formula></del> <formula notation="TeX">= X'_{f}</formula>. <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}(X') \leqslant n</formula>, donc <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX" rend="display">k\langle x_{1}, \ldots, x_{n+2}\rangle, \quad f = x_{1}\ldots \ill{}</formula>
qui est de dim <formula notation="TeX">n+1</formula>, et <formula notation="TeX">B = k\langle x_{1}, \ldots, x_{n+1}\rangle</formula> <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">Y = \operatorname{Spec} B</formula>, <formula notation="TeX">U = Y_{f}</formula> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">V \to U</formula>. Pour l'hyp. 
<gap reason="illegible"/> prouver que <formula notation="TeX">f</formula> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">R^{q} f_{*}(F)</formula> <gap reason="illegible"/> codim
<formula notation="TeX">i \leqslant q-1</formula>, car alors, considérons le <unclear>prolongement</unclear>
<formula notation="TeX">2'_{n+1}</formula><note type="editorial" resp="#pass"><formula notation="TeX">2'_{n+1}</formula> est cerclé.</note>, il suffit de <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">R^{q} f_{*}(F)</formula> <gap reason="illegible"/> nul en
<gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX" rend="display">H^{p}\bigl(U, R^{q} f_{*}(F)\bigr) \ne 0 \ \Longrightarrow\ \struck{\ill{}}
\ p \leqslant n+1-(q-1), \ \text{i.e.\ } p+q \leqslant n+2,</formula>
d'où <formula notation="TeX">H^{i}(V,F) \ne 0 \Rightarrow i \leqslant n+2</formula>.</p>
<p><note type="authorial" place="margin">Attention : conditions <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> ?</note></p>
<pb n="76" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=77"/><p>On les <gap reason="illegible"/> locaux <gap reason="illegible"/> de <formula notation="TeX">U</formula> <gap reason="illegible"/> de dim <formula notation="TeX">i \leqslant n</formula> ! Donc
<gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">=</formula> les <gap reason="illegible"/> stricts locaux <formula notation="TeX">B'</formula> de <formula notation="TeX">U</formula>, et <del>de</del> <formula notation="TeX">V</formula> <gap reason="illegible"/>
<gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">H^{i}</formula> <gap reason="illegible"/> les dim. <hi rend="italic">relatives</hi>
<formula notation="TeX" rend="display">V' = \struck{V} \otimes_{B} B' \quad \add{\text{Affine}} \ill{}</formula>
<gap reason="illegible"/> relative 1 sur <formula notation="TeX">U</formula>, donc <gap reason="illegible"/> dim relative 1 sur <formula notation="TeX">B'</formula>, <gap reason="illegible"/>
consort par l'hyp. <formula notation="TeX">1'_{n}</formula><note type="editorial" resp="#pass"><formula notation="TeX">1'_{n}</formula> est cerclé.</note> <gap reason="illegible"/> indiquée car
<formula notation="TeX" rend="display">H^{q}(V',F') = 0 \quad \text{si } q &gt; i+1, \ \text{i.e.\ }
\underline{i &lt; q-1},</formula>
[i.e. <formula notation="TeX">R^{q} f_{*}(F)</formula> <gap reason="illegible"/> nul en codim <formula notation="TeX">i &lt; q-1</formula>].</p>
<p>C'est ce qu'il <gap reason="illegible"/> <del>fallait vérifier</del>, rien <gap reason="illegible"/> (sauf pour les
cas t.f. <gap reason="illegible"/> conclus]</p>
<p><hi rend="bold">Lemme 3.</hi> <formula notation="TeX">1'_{n}</formula> <del><gap reason="illegible"/></del> (implique que <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> affine
<formula notation="TeX">X</formula>, <gap reason="illegible"/> de t.f. sur <gap reason="illegible"/> corps sép. clos <formula notation="TeX">k</formula>, <gap reason="illegible"/> de dim de Krull
<formula notation="TeX">d \leqslant n+1</formula>, <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{cd}_{\ell}(X) \leqslant \dim X</formula></p>
<p><hi rend="bold">Dém.</hi> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">X</formula> <gap reason="illegible"/>, Trivial si <formula notation="TeX">d \leqslant 0</formula>. <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">\operatorname{cd}(n-1)</formula> <gap reason="illegible"/></p>
<p><del>Récurrence sur <formula notation="TeX">d</formula></del>    Récurrence sur <formula notation="TeX">d = \dim X</formula>, <formula notation="TeX">d \leqslant
n+1</formula></p>
<p><del>Par le <gap reason="illegible"/></del> tout <formula notation="TeX">d \geqslant 1</formula>. <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">X = E^{d}_{k}</formula>.
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{cd}_{d}\bigl(E^{d}_{k}\bigr) \leqslant d</formula>
<del><formula notation="TeX">d \leqslant n+1</formula></del>    Trivial si <formula notation="TeX">d \leqslant 0</formula>.</p>
<p>En <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">X = E^{d}_{k} \xrightarrow{\ f\ } Y = E^{d-1}</formula>, <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">d' = d-1 \leqslant n</formula>. En vertu de <formula notation="TeX">1'_{n}</formula>,
<formula notation="TeX" rend="display">R^{q} f_{*}(F)_{\bar y} \ne 0 \ \Longrightarrow\
\dim \underline{O}_{Y,y} + 1 = \struck{i+1} \ \text{i.e.\ }
R^{q} f_{*}(F)_{\bar y} \ \ill{}</formula></p>
<pb n="77" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=78"/><p>« nul en codim <formula notation="TeX">\leqslant q-1</formula> ». Par l'hyp. de récurrence il s'ensuit que
<formula notation="TeX" rend="display">H^{p}\bigl(Y, R^{q} f_{*}(F)\bigr) \ne 0 \ \Longrightarrow\
p \leqslant n - (q-1), \quad \text{i.e.\ } p+q \leqslant n+1.</formula>
<note type="authorial" place="margin"><formula notation="TeX">n-q+1</formula></note>
Donc <formula notation="TeX">E_{2}^{pq} = 0</formula> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">p+q \leqslant n+1</formula>, d'où la conclusion <gap reason="illegible"/></p>
<p>Plus <gap reason="illegible"/>, les Th. 1 et 2 sont prouvés dans la restriction
« <del><formula notation="TeX">p =</formula> t.f. est</del> <supplied resp="#pass"><formula notation="TeX">\mathbf{E}</formula>-ponctuellement</supplied> t.f. » <gap reason="illegible"/>
pour « <gap reason="illegible"/> de t.f. ». N.B. Mais, <gap reason="illegible"/></p>
<p>Th. 1 et 2 sont prouvés « <del>loc. t.f. sur</del> sur <formula notation="TeX">k</formula> ». Il en est
ainsi de Lemme 3, <gap reason="illegible"/> t.f. sur <formula notation="TeX">k</formula> ».</p>
<p><gap reason="illegible"/> maintenant le <gap reason="illegible"/> il s'agit de prolongement, <gap reason="illegible"/> de t.f. <gap reason="illegible"/>
de dim <formula notation="TeX">\leqslant 1</formula>. <gap reason="illegible"/> le <del><gap reason="illegible"/> local <formula notation="TeX">2_{n}</formula></del>, <gap reason="illegible"/>, bien
si <formula notation="TeX">n = 0</formula>, <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">n &gt; 0</formula>, et le th. <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">A</formula> str. local
<formula notation="TeX">1 \ne A</formula> local <del><gap reason="illegible"/></del> <formula notation="TeX">A</formula>,</p>
<p><note type="authorial" place="margin"><gap reason="illegible"/></note></p>
<pb n="78" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=79"/><p><note type="editorial" resp="#pass">Un croquis ouvre la page : une sphère dont l'équateur porte <formula notation="TeX">V(f)</formula> et
qu'un petit ovale vertical, <formula notation="TeX">V(\pi)</formula>, rencontre ; à gauche, <formula notation="TeX">X \to Y</formula> et une
accolade marquée <formula notation="TeX">V</formula>.</note></p>
<p>Soit <formula notation="TeX">\pi \in \mathfrak{m}_{A}</formula>, <formula notation="TeX">\pi \ne 0</formula>, <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">\pi</formula> <gap reason="illegible"/> div. de 0.
Alors <gap reason="illegible"/>, <del><formula notation="TeX">H^{i}</formula> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">V = X_{f}</formula></del> <supplied resp="#pass"><formula notation="TeX">F</formula></supplied>
<formula notation="TeX" rend="display">V = X_{f}, \qquad U = X_{f\pi} = V_{\pi}, \qquad
Z = V - U = V \cap V(\pi) = V(\pi)_{f}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">H^{i}_{Z}(V,F) \longrightarrow H^{i}(V,F) \longrightarrow H^{i}(U,F)</formula>
et il <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> pour les extrémités <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/>. On <gap reason="illegible"/> corps des
fractions, <formula notation="TeX">K</formula> de <formula notation="TeX">A</formula>, <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">K</formula> est de dim tot. <formula notation="TeX">\leqslant 1</formula>, et <gap reason="illegible"/>
de <formula notation="TeX">\ell</formula>-dim ch. <formula notation="TeX">\leqslant (n-1)+1 = n</formula>, <gap reason="illegible"/> qui <gap reason="illegible"/> des dernières.
<formula notation="TeX" rend="display">H^{*}_{Z}(V,F) \Longleftarrow H^{p}\bigl(Z, \underline{H}^{q}_{Z}(F)\bigr)</formula>
comme <formula notation="TeX">Z = V(\pi)_{f}</formula> <supplied resp="#pass"><gap reason="illegible"/> dim <formula notation="TeX">h(A)</formula></supplied>, <gap reason="illegible"/> dim comb. de <formula notation="TeX">Z</formula> qui
est <gap reason="illegible"/> son <gap reason="illegible"/>-schéma <gap reason="illegible"/>. <formula notation="TeX">E_{2}^{pq} = 0</formula> pour <formula notation="TeX">q \ne 0,1</formula> <gap reason="illegible"/>
donne <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">H^{i}_{Z}(V,F)</formula> pour <formula notation="TeX">i \geqslant n+1</formula>.</p>
<pb n="79" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=80"/><p><formula notation="TeX" rend="display">\underline{H}^{q}_{Z}(F)_{\bar x} \ne 0 \ \Longrightarrow\
\dim \underline{O}_{Z,x} \geqslant q-1</formula>
i.e. <formula notation="TeX">\underline{H}^{q}_{Z}(F)_{\bar x}</formula> est nul en codim <formula notation="TeX">&lt; q-1</formula>,</p>
<p>[ce qui indique que
<formula notation="TeX" rend="display">H^{p}\bigl(Z, \underline{H}^{q}_{Z}(F)\bigr) \ne 0 \ \Longrightarrow\
p \leqslant (n-1)-(q-1) = n-q, \quad \text{i.e.\ } p+q \leqslant n,</formula>
d'où la conclusion voulue]. Il faut donc <gap reason="illegible"/> que
<formula notation="TeX" rend="display">q-1 &gt; \dim \underline{O}_{Z,x} \ \Longrightarrow\
\underline{H}^{q}_{Z}(F)_{\bar x} = 0.</formula>
<gap reason="illegible"/> évidemment <gap reason="illegible"/>. Or, pour <formula notation="TeX">q = 0,1</formula>,
<formula notation="TeX" rend="display">\underline{H}^{q}_{Z}(F)_{\bar x} = H^{q-1}\bigl(X_{\bar x} -
V(\pi)_{\bar x}, F\bigr)</formula>
qui est <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> si <formula notation="TeX">q-1 &gt; \dim X_{\bar x}</formula> <gap reason="illegible"/> [car
<formula notation="TeX">X_{\bar x}</formula> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> t.f. <gap reason="illegible"/> un corps sép. clos <formula notation="TeX">K</formula>]</p>
<p><hi rend="bold">Théorème</hi> <del>Question</del>. Soit <formula notation="TeX">A</formula> str. local, <formula notation="TeX">X</formula> de type fini
et affine, <formula notation="TeX">Y = \operatorname{Spec} A</formula>, <formula notation="TeX">Y' = Y - \{\text{pt}\}</formula>,
<formula notation="TeX">X' = X \times_{Y} Y'</formula>, <del>la dimension de Krull</del>, soit
<del><formula notation="TeX">X_{0}</formula></del>
<formula notation="TeX" rend="display">d = \operatorname{Sup}\bigl[\dim X_{0},\ \dim X' + 1\bigr].</formula>
Alors on <gap reason="illegible"/> pour <formula notation="TeX">H</formula> <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> de <formula notation="TeX">A</formula>, <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">\operatorname{cd}_{\ell}(X) \leqslant d</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{cd}_{\ell}(X) \leqslant \operatorname{Sup}
\bigl[2 \dim X_{0},\ 2 \dim X' + 1\bigr]</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{cd}_{\ell}(X) \leqslant 2 \dim Y - 1 + 2d \qquad
\bigl(\text{si } \underline{\dim Y \ne 0}\bigr)</formula>
<note type="authorial" place="margin">N.B. Si <formula notation="TeX">X</formula> est intègre et domine <formula notation="TeX">Y = \operatorname{Spec} A</formula> [ce
qui n'est pas trop restrictif] on trouve
<formula notation="TeX">\operatorname{cd}(X) \leqslant \dim Y + d</formula>, « <formula notation="TeX">d = \dim</formula> de la fibre
générique » (cerclé), resp. (<formula notation="TeX">X</formula> irréd. dominant)</note></p>
<pb n="80" facs="https://grothendieck.umontpellier.fr/31.pdf#page=81"/><p><figure type="diagram"><formula notation="tikz-cd">\begin{tikzcd}[row sep=small]
E = Y[t_{1}, \ldots, t_{r}] \arrow[d] \\
Y
\end{tikzcd}</formula></figure></p>
<p><gap reason="illegible"/> <supplied resp="#pass">de dim <formula notation="TeX">\varphi</formula>)</supplied> <gap reason="illegible"/> plongeons <formula notation="TeX">Y</formula> intègre, <formula notation="TeX">X</formula> <gap reason="illegible"/> dans
<formula notation="TeX">E = Y[t_{1}, \ldots, t_{r}]</formula>, <formula notation="TeX">X</formula> intègre. Alors <del>codim</del> <gap reason="illegible"/> pour
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{codim}(X,E) \geqslant n+r-\nu \quad \text{i.e.\ }
\nu \geqslant \boxed{n+r-\operatorname{codim}(X,E)}</formula>
<formula notation="TeX">E</formula> <gap reason="illegible"/> affine, si <formula notation="TeX">X \ne X_{0}</formula>, alors le premier <gap reason="illegible"/> égal à
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{codim}(X',E') = \dim E' - \dim X' = \bigl((n-1)+r\bigr) -
\dim \ill{}</formula>
<formula notation="TeX" rend="display">\dim X' \geqslant (n-1+r) - (\nu-1) = n+r-\nu \qquad \text{ok}</formula>
Si <formula notation="TeX">X = X_{0}</formula>, alors <del><gap reason="illegible"/> dim ou <formula notation="TeX">X_{0}</formula></del>
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{codim}(X,E) = \operatorname{codim}(X_{0},E_{0}) +
\operatorname{codim}(E_{0},E) = (r-\nu) + n \qquad \text{ok.}</formula>
[N.B. On <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> <formula notation="TeX">\operatorname{codim}(X,E) &gt; n+r-\nu</formula>,
<del>est-ce vraiment ?</del> <gap reason="illegible"/> lorsque <formula notation="TeX">\dim X_{0} &gt; \dim X' + 1</formula> <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">X \ne X_{0}</formula>.]
<formula notation="TeX" rend="display">\operatorname{cd}_{\ell}(X) \leqslant (n+r) - \operatorname{codim}(X,E)</formula>
<note type="editorial" resp="#pass">Le membre de droite est raturé et réécrit à plusieurs reprises.</note></p>
<p>On ne <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> Pour <formula notation="TeX">r = 0</formula>, c'est trivial (alors <formula notation="TeX">X \subset Y</formula>, <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">H^{i}(X,F) = 0</formula> pour <formula notation="TeX">i &gt; 0</formula> i.e. <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX">n \geqslant \operatorname{codim}(X,Y) = \dim X</formula>. Si
<formula notation="TeX">\operatorname{cd}(X) = 0 \leqslant</formula> <del><gap reason="illegible"/></del> <gap reason="illegible"/> th. <formula notation="TeX">1_{m}</formula>.
Dans le cas <formula notation="TeX">r = 1</formula>, c'est le th. <gap reason="illegible"/> <del>gratuit</del> <supplied resp="#pass"><formula notation="TeX">r \geqslant
2</formula></supplied>, <gap reason="illegible"/> <gap reason="illegible"/> spéciale <gap reason="illegible"/>
<formula notation="TeX" rend="display">E^{r}_{Y} \longrightarrow E^{r-1}_{Y} \qquad \cdots</formula></p>
</div>
      </div>
    </body>
  </text>
</TEI>
